ศูนย์สื่อสังคมภาคใต้
Southern Thailand NewsPeople
Permalink : http://oknation.nationtv.tv/blog/STCC
วันศุกร์ ที่ 1 พฤษภาคม 2552
Posted by ศูนย์สื่อสังคมภาคใต้ , ผู้อ่าน : 868 , 17:46:55 น.  
หมวด : ทั่วไป

พิมพ์หน้านี้
โหวต 0 คน

คอลัมน์....
สัมภาษณ์

‘สมนึก พุฒนวล’
ไต่บันไดฝันสู่‘โฉนดชุมชน’

รอบหลายปีมานี้ “เครือข่ายองค์กรชุมชนรักเทือกเขาบรรทัด” มีบทบาทโดดเด่นยิ่งขึ้น
ทุกขณะ กระทั่งล่าสุด เป็นหนึ่งในองค์กรหลักของ “เครือข่ายปฏิรูปที่ดินแห่งประเทศไทย”
ที่ยกขบวนเรียกร้องให้ “รัฐบาลนายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ” ตั้งคณะกรรมการระดับชาติขึ้นมา
ปฏิรูปที่ดินทั้งระบบ

ปฏิเสธไม่ได้ว่า ความโดดเด่นเกิดขึ้นมาจากความเอาจริงเอาจัง และความแหลมคมของ
ผู้นำ และหนึ่งในหลายผู้นำที่ว่านั้น คือ “สมนึก พุฒนวล” ผู้นำชาวบ้านแห่งหมู่บ้านทับเขือ
ตำบลช่อง อำเภอนาโยง จังหวัดตรัง

ต่อไปนี้ เป็นบทสัมภาษณ์ที่ “สมนึก พุฒนวล” เปิดใจ เปิดมุมมอง เปิดวิธีคิดเรื่องคนอยู่ป่า
กับ “ฅนปากใต้” ที่ถอดมาจากแถบบันทึกเสียงคำต่อคำ
......................................................................

หมู่บ้านทับเขือตั้งกันมานานแค่ไหน
ชาวบ้านเข้ามาปักหลักเป็นชุมชนเป็นหมู่บ้านประมาณปี 2507 เป็นช่วงที่เป็นชุมชนชัดเจน
ก่อนหน้านี้ ชาวบ้านมีบ้านอยู่ข้างนอกแล้วมีขนำอยู่ที่นี่ ไปๆ มาๆ ระหว่างบ้านกับที่นี่
ไม่สามารถระบุได้ว่า เข้ามาบุกเบิกที่นี่กันตอนไหน แต่ถ้าดูจากอาสินที่มีอยู่ เช่น ต้นยางพารา
เมื่อเทียบขนาดกับยางพาราต้นแรกที่อำเภอกันตัง จังหวัดตรัง ขนาดก็ไม่ต่างกันมากนัก
บางต้นใหญ่กว่าด้วยซ้ำ

ตอนนี้อยู่กันกี่ครอบครัว
ครอบครัวที่ปักหลักอยู่ที่นี่ ไม่มีบ้านที่อื่นเลยประมาณ 29 ครอบครัว รวมกับคนที่มีบ้านอยู่
ข้างล่างแล้วขึ้นมาทำกินก็ประมาณ 60 กว่าครอบครัว ที่เป็นสมาชิกเครือข่ายองค์กรชุมชน
รักเทือกเขาบรรทัด 39 ครอบครัว พื้นที่ทำกินทั้งหมดประมาณ 700 – 800 ไร่

ประกาศเขตอุทยานแห่งชาติขาปู่ – เขาย่า ปีไหน
ปี 2525 ช่วงแรกที่ประกาศเขตอุทยานฯ เจ้าหน้าที่ป่าไม้ยังไม่ได้เข้ามายุ่งอะไร นานๆ
จะเข้ามาตรวจสักที เจ้าหน้าที่เข้ามาตรวจหนัก ปี 2540 หลังจากปี 2541 เจ้าหน้าที่เข้า
มาห้ามเด็ดขาด ห้ามโค่น ห้ามถาง ช่วงที่เจ้าหน้าที่รุกหนักคือปี 2544 – 2545 เดินตรวจ
เกือบทุกวันเลย

เริ่มควบคุมกันเองไม่ให้ชาวบ้านขยายพื้นที่ทำกินปีไหน
เริ่มควบคุมกันเองตอนปี 2550 เราจัดตั้งองค์กรขึ้นมา เมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2550 มีการ
วางกฎกติกาและระเบียบต่างๆ เดินแนวเขตกันพื้นที่ ระหว่างพื้นที่ทำกินกับพื้นที่ป่าสมบูรณ์
แล้วเอาสีสเปรย์ไปพ่นตามต้นไม้กันพื้นที่ทำกินออกจากแนวป่า สมาชิกขององค์กรชุมชน
รักเทือกเขาบรรทัด จะล้ำเข้าไปไม่ได้

เจ้าหน้าที่มีท่าทีอย่างไรบ้าง
ส่วนตัวแล้วเจ้าหน้าที่ป่าไม้เห็นด้วย แต่ในทางปฏิบัติเขาไม่เอากับเรา มันมีปัญหาเรื่อง
ข้อกฎหมายและผลประโยชน์ เรามองไปที่ผลประโยชน์ว่า น่าจะเป็นเรื่องหลัก ความเป็น
จริงก็เห็นใจเจ้าหน้าที่ป่าไม้ เพราะลำพังเงินเดือนเขาก็ไม่พอจ่าย  ถ้าไม่หารายได้จากทาง
อื่นเพิ่ม โดยเฉพาะลูกจ้าง

เจ้าหน้าที่รัฐ มีผลประโยชน์อะไรกับผู้บุกรุกป่าเพิ่มเติม
ได้ยินแต่คำบอกเล่าว่า ถ้าจะบุกรุกเพิ่มต้องจ่ายให้เจ้าหน้าที่แปลงละหมื่นสองหมื่น
ถ้าต้องการโค่นต้นยางพารา  คนที่มารับซื้อไม้ยางพารา ต้องจ่ายเงินจำนวนหนึ่งให้
เจ้าหน้าที่ ดูแล้วเม็ดเงินนิดเดียว แต่ถ้าดูทั้งเขตอุทยานฯ มันไม่ใช่น้อยๆ เหมือนกัน

แนวที่วางไว้จะจัดการกับคนภายนอกอย่างไร
ตอนนี้เราพยายามให้องค์การบริหารส่วนตำบล เข้ามาช่วยดูแลผืนป่า เรากำลังคุยกันอยู่ว่า
ให้เขาเข้ามาช่วยอย่างไร นายกองค์การบริหารส่วนตำบลช่องสนใจ เราคิดว่าทำอย่างไร
ให้การบุกรุกป่าลดลง ทำอย่างไรให้เขามีจิตสำนึกรักษาระบบนิเวศน์ เราจะอาศัยองค์กร
ปกครองส่วนท้องถิ่นมาช่วยตรงนี้

ในส่วนของกรมป่าไม้และกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืชละ
ผมหมดหวัง ไม่มีโอกาสเป็นไปได้เลย หลักๆ ก็มีอยู่อย่างเดียว คือ เรื่องผลประโยชน์
พูดด้วยเหตุผลก็เข้าใจกันอยู่ เราพูดเรื่องการอนุรักษ์ การรักษาระบบนิเวศน์เขาก็เข้าใจ
แต่ถ้าถามว่าเขารับลูกนำไปปฏิบัติหรือไม่ ก็ไม่นะ

นอกจากเรื่องผลประโยชน์แล้ว มีเรื่องอะไรอีกบ้าง ที่ทำให้ชาวบ้านกับเจ้าหน้าที่รัฐ
ไม่สามารถร่วมมือกันได้
ระบบกรรมสิทธิ์ แทนที่จะช่วยให้ดีขึ้น กลับเป็นตัวทำลาย ที่ดินที่มีเอกสารสิทธิ์
เจ้าของที่ดินมีอำนาจจัดการอย่างไรก็ได้ เมื่อผนวกกับการส่งเสริมของภาครัฐ
ให้ใช้ที่ดินเพื่อสนองตลาด ผลิตเพื่อสนองอุตสาหกรรม เน้นการผลิตพืชเชิงเดี่ยว
เพื่อให้ได้ผลผลิตมากๆ ป้อนตลาด
 
เรายิ่งเห็นได้ชัดว่า การให้ปัจเจกบุคคลเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ในที่ดิน
เจ้าของกรรมสิทธิ์มีอำนาจจัดการที่ดินที่ตัวเองแบบเบ็ดเสร็จ จะทำแบบไหนก็ได้
จะคิดแบบไหนก็ได้ จะปลูกปาล์มอย่างเดียว จะปลูกยางอย่างเดียว จะใช้ปุ๋ยเคมี
ทำได้ทั้งนั้น
 
ตอนนี้สิทธิชุมชน ที่ให้ชุมชนบริหารจัดการที่ดินของชุมชนเอง ยังไม่เกิดขึ้นใน
สังคมไทย ที่ปรากฏในกฎหมายรัฐธรรมนูญก็ดี ในนโยบายของรัฐบาลก็ดี
เป็นแค่ตัวหนังสือเท่านั้น ในทางปฏิบัติจริงๆ ยังไม่เกิด

คิดว่าการร่วมมือกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ปัญหาจะคลี่คลายหรือไม่
ก็น่าจะดีกว่าร่วมมือกับหน่วยงานของรัฐ เพราะเราสามารถเคลื่อนไหวให้เขา
ออกข้อบัญญัติคุ้มครองวิถีเกษตร วิถีท้องถิ่นได้ ถ้าเป็นแบบนั้น กฎเกณฑ์กติกา
องค์กรชุมชนที่เรากำหนดก็มีผล มีเครื่องมือมาคุ้มครองป่า
 
เราสามารถเอาระบบโฉนดชุมชนขึ้นมาเป็นตัวช่วย มาคุ้มครองพื้นที่เกษตรกรรม
มาเป็นยามดูแลพื้นที่ รวมไปถึงดูแลเกษตรกร ที่มีองค์ความรู้ที่สอดคล้องกับวิถีของ
ตัวเอง เพราะแต่ละพื้นที่เกษตรทั่วประเทศ มีลักษณะทางภูมิศาสตร์แตกต่างกัน
กฎกติกาจึงขึ้นอยู่แต่ละชุมชนกำหนด

ในเมื่อเขาสร้างนิคมอุตสาหกรรมได้ เราก็อยากสร้างวิถีเกษตรของเราบ้าง
ตรงนี้ต้องสร้างสิทธิ์ใหม่ขึ้นมา คือสิทธิ์ของชุมชน ตอนนี้ยังเป็นนามธรรม
เราก็ทำให้เป็นรูปธรรมขึ้นมา

ถึงเวลาที่ต้องปฏิรูปวิถีการผลิต ปฏิรูปฐานวัฒนธรรมชุมชน ฐานคิด ทิศทางการพัฒนา

มีความหวังกับการเคลื่อนไหวของเครือข่ายปฏิรูปที่ดินแห่งประเทศไทยที่ก่อตัวขึ้นมา
ใหม่ขนาดไหน เพราะที่ผ่านมา การเคลื่อนไหวของเกษตรกรไม่ค่อยประสบความสำเร็จ
ผมไม่ได้คาดหวังอะไรมาก คิดแค่จะเอาเป็นเครื่องมือบอกกับสังคมว่า จะต้องปฏิรูปเรื่อง
กรรมสิทธิ์ ต้องสถาปนาสิทธิชุมชนขึ้นมาตามที่รัฐธรรมนูญกำหนด

คิดว่าคนข้างนอกเข้าใจมากขึ้นหรือไม่
ถ้าพูดถึงระบบสิทธิชุมชนคนข้างนอกยังเข้าใจน้อย แต่เรื่องพิพาทระหว่างชุมชนในเขตป่า
กับเจ้าหน้าที่รัฐ คนเริ่มเข้าใจมากขึ้นว่า ฝ่ายรัฐเป็นผู้กระทำ แม้กระทั่งเรื่องทำลายป่า
คนข้างนอกก็เข้าใจมากขึ้น ผมว่าคนเริ่มเห็นและเข้าใจสิ่งที่เราทำ แต่ยังไม่แหลมคมพอ




แสดงความคิดเห็น


ถึง บล็อกเกอร์ ทุกท่าน โปรดอ่าน
   ด้วยทาง บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) ได้ติดต่อขอความร่วมมือ มายังเว็บไซต์และเว็บบล็อกต่าง ๆ รวมไปถึงเว็บบล็อก OKnation ห้ามให้มีการเผยแพร่ผลงานอันมีลิขสิทธิ์ ของบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ บนเว็บ blog โดยกำหนดขอบเขตของสิ่งที่ห้ามทำ และสามารถทำได้ ดังนี้
ห้ามทำ
- การใส่ผลงานเพลงต้นฉบับให้ฟัง ทั้งแบบควบคุมเพลงได้ หรือซ่อนเป็นพื้นหลัง และทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือ copy code คนอื่นมาใช้
- การเผยแพร่ file ให้ download ทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือฝากไว้ server คนอื่น
สามารถทำได้
- เผยแพร่เนื้อเพลง ต้องระบุชื่อเพลงและชื่อผู้ร้องให้ชัดเจน
- การใส่เพลงที่ร้องไว้เอง ต้องระบุชื่อผู้ร้องต้นฉบับให้ชัดเจน
จึงเรียนมาเพื่อโปรดปฎิบัติตาม มิเช่นนั้นทางบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ จะให้ฝ่ายดูแลลิขสิทธิ์ ดำเนินการเอาผิดกับท่านตามกฎหมายละเมิดลิขสิทธิ์
OKNATION



กฎกติกาการเขียนเรื่องและแสดงความคิดเห็น
1 การเขียน หรือแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต้องไม่หมิ่นเหม่ หรือกระทบต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ หรือกระทบต่อความมั่นคงของชาติ
2. ไม่ใช้ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่นในทางเสียหาย หรือสร้างความแตกแยกในสังคม กับทั้งไม่มีภาพ วิดีโอคลิป หรือถ้อยคำลามก อนาจาร
3. ความขัดแย้งส่วนตัวที่เกิดจากการเขียนเรื่อง แสดงความคิดเห็น หรือในกล่องรับส่งข้อความ (หลังไมค์) ต้องไม่นำมาโพสหรือขยายความต่อในบล็อก และการโพสเรื่องส่วนตัว และการแสดงความคิดเห็น ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเท่านั้น
4. พิจารณาเนื้อหาที่จะโพสก่อนเผยแพร่ให้รอบคอบ ว่าจะไม่เป็นการละเมิดกฎหมายใดใด และปิดคอมเมนต์หากจำเป็นโดยเฉพาะเรื่องที่มีเนื้อหาพาดพิงสถาบัน
5.การนำเรื่อง ภาพ หรือคลิปวิดีโอ ที่มิใช่ของตนเองมาลงในบล็อก ควรอ้างอิงแหล่งที่มา และ หลีกเลี่ยงการเผยแพร่สิ่งที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบหรือวิธีการใดก็ตาม 6. เนื้อหาและความคิดเห็นในบล็อก ไม่เกี่ยวข้องกับทีมงานผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซต์ โดยถือเป็นความรับผิดชอบทางกฎหมายเป็นการส่วนตัวของสมาชิก
คลิ้กอ่านเงื่อนไขทั้งหมดที่นี่"
OKnation ขอสงวนสิทธิ์ในการปิดบล็อก ลบเนื้อหาและความคิดเห็น ที่ขัดต่อความดังกล่าวข้างต้น โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ต่อเจ้าของบล็อกและเจ้าของความคิดเห็นนั้นๆ
   

กลับไปหน้าที่แล้ว กลับด้านบน

ดาวลดา

ดาวลดา งานเพลงรำลึกทัศนีย์ รุ่งเรือง - เพื่อนที่แสนดีของพี่น้องจะนะ สงขลา

View All
<< พฤษภาคม 2009 >>
อา พฤ
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            



[ Add to my favorite ] [ X ]


ท่านเห็นด้วยกับการพัฒนาพื้นที่ภาคใต้ให้เป็นพื้นที่รองรับอุตสาหกรรมตามแนวคิดในแผนพัฒนาภาคใต้ที่กำลังรุกหนักอยู่ตามพื้นที่ต่างๆในตอนนี้หรือไม่
เห็นด้วย
38 คน
ไม่เห็นด้วย
128 คน

  โหวต 166 คน