• insanetheater
  • ranking : สมาชิกทั่วไป
  • email : insanetheater@hotmail.com
  • วันที่สร้าง : 2007-03-07
  • จำนวนเรื่อง : 402
  • จำนวนผู้ชม : 618041
  • ส่ง msg :
  • โหวต 87 คน
รูปเงาแห่งเสียง
ศิลปวัฒนธรรม / สังคม-การเมือง
Permalink : http://oknation.nationtv.tv/blog/insanetheater
วันเสาร์ ที่ 12 มกราคม 2556
Posted by insanetheater , ผู้อ่าน : 8493 , 00:07:44 น.  
หมวด : ศิลปะ/วัฒนธรรม

พิมพ์หน้านี้
โหวต 1 คน ni_gul โหวตเรื่องนี้

เวิ้งวิภาษ หนังสือพิมพ์สยามรัฐรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 11 มกราคม 2556

อติภพ ภัทรเดชไพศาล

คำว่าละครแห่งชีวิตในนิยายชื่อเดียวกันของหม่อมเจ้าอากาศดำเกิง หรือที่ทรงแปลไว้ว่า ‘Circus of Life’ นั้น มีความหมายสองนัย

คือ 1) หมายถึงตัวนิยายเรื่องนี้เอง และ 2) หมายถึงโลกในวงการหนังสือพิมพ์ที่ท่านเข้าไปเกี่ยวข้องด้วยในช่วงหนึ่งของชีวิต ขณะอยู่ต่างประเทศ

นิยายเรื่อง ‘ละครแห่งชีวิต’ ของหม่อมเจ้าอากาศดำเกิง พิมพ์ครั้งแรกในปี 2472 จำนวน 2,000 เล่ม และจำหน่ายหมดในเวลาไม่นาน ทำให้ต้องได้รับการตีพิมพ์ใหม่อีกสองครั้ง จนใน พ.ศ. 2473 มียอดพิมพ์รวม 4,000 เล่ม

ถือเป็นหนังสือนวนิยายที่ครองสถิติยอดพิมพ์สูงสุดในขณะนั้น

กุหลาบ สายประดิษฐ์ กล่าวถึงคุณสมบัติใหม่ของนวนิยายที่แต่งโดยหม่อมเจ้าอากาศดำเกิงไว้ว่า

1) เรื่องทั้งหมดของหม่อมเจ้าอากาศฯ ที่ทรงนิพนธ์ในยุค 3 ปีนี้ เป็นเรื่องที่แต่งด้วยหัวคิดของท่านเองทั้งสิ้น ไม่ได้แปลหรือแปลงจากเรื่องฝรั่ง เป็น Original อย่างบริสุทธิ์ผุดผ่องแท้จริง เป็นเรื่องที่จะทำให้ท่านผู้แต่งรับรองว่า ท่านเป็นนักประพันธ์ได้อย่างเต็มปากเต็มคำ

2) เรื่องของหม่อมเจ้าอากาศฯ ทุกเรื่อง เป็นเรื่องเศร้า ที่เป็นรสใหม่ของตลาดหนังสือเมืองไทย

3) ข้าพเจ้ามีความเห็นว่า การอ่านชีวิตเศร้าของบุคคลต่างๆ ช่วยให้เราเป็นคนไม่ประมาทเป็นข้อแรก และช่วยให้เราเกิดความเห็นอกเห็นใจในคนอื่นเป็นข้อสุดท้าย

จากเหตุผลข้อ 2) และ 3) แสดงให้เราเห็นว่าขณะนั้น ละครแห่งชีวิตเป็นหนึ่งในความเคลื่อนไหวในแวดวงวรรณกรรมที่สำคัญยิ่ง เรื่อง ‘เศร้า’ ที่ว่าย่อมจัดอยู่ในกระแสโรแมนติคอย่างไม่ต้องสงสัย

และยังบอกวิธีคิดของกุหลาบ สายประดิษฐ์ ที่มองวรรณกรรมเป็นเครื่องมือในการขัดเกลาจิตใจของผู้อ่านอีกด้วย

แต่เหตุผลข้อ 1) นั้นไม่สอดคล้องกับความเห็นของพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงศ์ ซึ่งขณะที่หนังสือ ละครแห่งชีวิต ออกวางจำหน่ายนั้น ทรงศึกษาอยู่ที่ประเทศอังกฤษ จนถึงกับส่งบทวิจารณ์มาลงพิมพ์ในประเทศไทย

จุดใหญ่ใจความคือ หม่อมเจ้าดำเกิงเขียนนวนิยายเรื่องนี้อย่างสับสน คาบเกี่ยวกันไปมาระหว่าง ‘เรื่องจริง’ กับ ‘เรื่องสมมติ’

นั่นคือ หม่อมเจ้าอากาศฯ แต่งหนังสือเรื่องนี้โดยใช้สรรพนามบุรุษที่หนึ่ง (ข้าพเจ้า) เป็นตัวเดินเรื่อง เล่าเรื่องราวต่างๆ ที่ตัวละครเอกพบเจอ โดย ‘ข้าพเจ้า’ นี้มีนามในเรื่องว่า วิสูตร ศุภลักษณ์ ณ อยุธยา ซึ่งเป็นชื่อนามสกุลของบุคคลที่ไม่มีอยู่จริง

เช่นเดียวกับชื่อบิดาของวิสูตร (พระยาวิเศษศุภลักษณ์) ก็เป็นบุคคลที่ไม่มีอยู่จริงเช่นกัน

แต่ขณะเดียวกัน ในช่วงท้ายเล่ม หม่อมเจ้าอากาศดำเกิงกลับอ้างถึงการพบปะระหว่างวิสูตร กับพระองค์เจ้าวรรณไวทยากร ราชทูตไทย ซึ่งมีตัวตนอยู่จริง

แล้วยังกล่าวถึงพระยาจำนงค์ฯ ราชทูตไทยที่ญี่ปุ่น ในเชิงกล่าวหาว่าเป็นคน ‘ใจแคบ’ อีกด้วย

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงศ์ จึงกล่าววิพากษ์ว่าการกระทำเช่นนี้เป็นสิ่งไม่สมควร เพราะถือเป็นการใส่ความข้างเดียว โดยที่ในขณะนั้น พระยาจำนงค์ฯ เพิ่งเสียชีวิตไปไม่นานนัก

แล้วยังว่าขยายไปถึงการที่หม่อมเจ้าอากาศฯ กล่าวคำอุทิศนวนิยายเล่มนี้ให้แก่ 1) สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระนครสวรรค์ฯ และ 2) นางสาวมาเรีย วันซีนี นั้นไม่เป็นการสมควร เพราะเป็นบุคคลต่างฐานันดร  ไม่ควรนำมากล่าวคู่กัน

แน่นอนว่ามีจดหมายชี้แจงจากหม่อมเจ้าอากาศฯ อย่างเผ็ดร้อนกลับมา ยืนยันว่าผู้แต่งมีสิทธิ์นำเสนอเรื่องจริงแทรกเข้าในเรื่องสมมติได้ โดยคำนึงถึงประโยชน์ของผู้อ่านเป็นใหญ่ และว่า

“ต้องการให้นักเรียนไทยที่อยู่ต่างประเทศเมื่อได้อ่าน ‘ละครแห่งชีวิต’ แล้ว จะได้รู้จักที่ทางต่างๆ ที่ตนได้ไปถึง และให้รู้จักบุคคลที่เป็นผู้แทนชาติของตนด้วยว่าเป็นคนชนิดไร การทำเช่นนี้คงไม่เป็นความผิดทางอาชญาแน่นอน”

และตั้งคำถามเรื่องคำอุทิศหนังสือว่า เหตุใดท่านจึงไม่มีสิทธิ์ที่จะอุทิศหนังสือที่ดีที่สุดของท่าน ให้ผู้มีอุปการะที่มีบุญคุณใหญ่ยิ่ง และเพื่อนรักที่สุด?

ตรงกันข้ามกับความเห็นของพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงศ์ ผมคิดว่า คุณสมบัติที่หม่อมเจ้าอากาศฯ พร่าเลือน ‘เรื่องจริง’ กับ ‘เรื่องแต่ง’ เข้าด้วยกันนั้นต่างหาก ที่เป็นเรื่องสำคัญยิ่ง และทำให้นวนิยายเรื่องละครแห่งชีวิตกลายเป็นหมุดหมายที่สำคัญในงานวรรณกรรมไทย

เพราะคุณสมบัตินี้เป็นของนวนิยายสมัยใหม่ แตกต่างจากขนบเดิมที่นวนิยายต้องเป็นเรื่องแต่งหรือเรื่องสมมติที่ไม่เกี่ยวข้องกับตัวผู้เขียน เช่นวรรณคดีเก่าๆ นิทานปรัมปรา หรือกระทั่งเรื่องที่ลอกแบบมาจากเรื่องสั้นตะวันตกที่ตีพิมพ์อยู่ในนิตยสาร สุภาพบุรุษ ในช่วงเดียวกันนั้น

แตกต่างออกไปจากบันทึกการเดินทางอย่าง นิราศลอนดอน หรือพระราชนิพนธ์ ไกลบ้าน ที่ถือกันว่าเป็นการบันทึก ‘เรื่องจริง

แต่นั่นจะเป็นไปได้อย่างไร ในเมื่อ ‘เรื่องจริง’ นั้นไม่อาจมีอยู่ ‘จริง’ 

เพราะวรรณกรรมคือความคิดความเห็นที่ล้วนแล้วแต่สรรค์สร้างขึ้นภายใต้จริตและฉันทาคติ / อคติของผู้แต่งทั้งสิ้น

ดังนั้นการผสม ‘เรื่องจริง’ เข้ากับ ‘เรื่องสมมติ’ ของหม่อมเจ้าอากาศฯ จึงเป็นคุณสมบัติสำคัญที่ก้าวข้ามขอบเขตเดิมๆ ของวรรณกรรมไทยรุ่นก่อนหน้า 

และคงทำให้ผู้อ่านจำนวนมากฉงนใจและตื่นเต้นไปกับความพิเศษนี้เป็นอย่างมาก





อ่านความคิดเห็น

ความคิดเห็นที่ 1 (0)
toondee วันที่ : 12/01/2013 เวลา : 08.45 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/toondee
เกษียณแล้ว ไปไหน

ดิฉันขอชื่นชม จขบ.นี้ค่ะว่าเรียบเรียงเรื่องราวบทวิพากษ์ต่างๆได้อย่างน่าสนใจชวนอ่านทีเดียว โหวตค่ะ

แสดงความคิดเห็น


ถึง บล็อกเกอร์ ทุกท่าน โปรดอ่าน
   ด้วยทาง บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) ได้ติดต่อขอความร่วมมือ มายังเว็บไซต์และเว็บบล็อกต่าง ๆ รวมไปถึงเว็บบล็อก OKnation ห้ามให้มีการเผยแพร่ผลงานอันมีลิขสิทธิ์ ของบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ บนเว็บ blog โดยกำหนดขอบเขตของสิ่งที่ห้ามทำ และสามารถทำได้ ดังนี้
ห้ามทำ
- การใส่ผลงานเพลงต้นฉบับให้ฟัง ทั้งแบบควบคุมเพลงได้ หรือซ่อนเป็นพื้นหลัง และทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือ copy code คนอื่นมาใช้
- การเผยแพร่ file ให้ download ทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือฝากไว้ server คนอื่น
สามารถทำได้
- เผยแพร่เนื้อเพลง ต้องระบุชื่อเพลงและชื่อผู้ร้องให้ชัดเจน
- การใส่เพลงที่ร้องไว้เอง ต้องระบุชื่อผู้ร้องต้นฉบับให้ชัดเจน
จึงเรียนมาเพื่อโปรดปฎิบัติตาม มิเช่นนั้นทางบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ จะให้ฝ่ายดูแลลิขสิทธิ์ ดำเนินการเอาผิดกับท่านตามกฎหมายละเมิดลิขสิทธิ์
OKNATION



กฎกติกาการเขียนเรื่องและแสดงความคิดเห็น
1 การเขียน หรือแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต้องไม่หมิ่นเหม่ หรือกระทบต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ หรือกระทบต่อความมั่นคงของชาติ
2. ไม่ใช้ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่นในทางเสียหาย หรือสร้างความแตกแยกในสังคม กับทั้งไม่มีภาพ วิดีโอคลิป หรือถ้อยคำลามก อนาจาร
3. ความขัดแย้งส่วนตัวที่เกิดจากการเขียนเรื่อง แสดงความคิดเห็น หรือในกล่องรับส่งข้อความ (หลังไมค์) ต้องไม่นำมาโพสหรือขยายความต่อในบล็อก และการโพสเรื่องส่วนตัว และการแสดงความคิดเห็น ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเท่านั้น
4. พิจารณาเนื้อหาที่จะโพสก่อนเผยแพร่ให้รอบคอบ ว่าจะไม่เป็นการละเมิดกฎหมายใดใด และปิดคอมเมนต์หากจำเป็นโดยเฉพาะเรื่องที่มีเนื้อหาพาดพิงสถาบัน
5.การนำเรื่อง ภาพ หรือคลิปวิดีโอ ที่มิใช่ของตนเองมาลงในบล็อก ควรอ้างอิงแหล่งที่มา และ หลีกเลี่ยงการเผยแพร่สิ่งที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบหรือวิธีการใดก็ตาม 6. เนื้อหาและความคิดเห็นในบล็อก ไม่เกี่ยวข้องกับทีมงานผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซต์ โดยถือเป็นความรับผิดชอบทางกฎหมายเป็นการส่วนตัวของสมาชิก
คลิ้กอ่านเงื่อนไขทั้งหมดที่นี่"
OKnation ขอสงวนสิทธิ์ในการปิดบล็อก ลบเนื้อหาและความคิดเห็น ที่ขัดต่อความดังกล่าวข้างต้น โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ต่อเจ้าของบล็อกและเจ้าของความคิดเห็นนั้นๆ
   

กลับไปหน้าที่แล้ว กลับด้านบน

กาลเมื่อก่อนนั้นก็เป็นดินเป็นหญ้าเป็นฟ้าเป็นแถน ผีแลคนเที่ยวไปมาหากันบ่ขาด...

Thailand Philharmonic Orchestra 10 November 2007

View All
<< มกราคม 2013 >>
อา พฤ
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    



[ Add to my favorite ] [ X ]