• insanetheater
  • ranking : สมาชิกทั่วไป
  • email : insanetheater@hotmail.com
  • วันที่สร้าง : 2007-03-07
  • จำนวนเรื่อง : 402
  • จำนวนผู้ชม : 617832
  • ส่ง msg :
  • โหวต 87 คน
รูปเงาแห่งเสียง
ศิลปวัฒนธรรม / สังคม-การเมือง
Permalink : http://oknation.nationtv.tv/blog/insanetheater
วันศุกร์ ที่ 22 มีนาคม 2556
Posted by insanetheater , ผู้อ่าน : 2275 , 14:24:49 น.  
หมวด : ศิลปะ/วัฒนธรรม

พิมพ์หน้านี้
โหวต 1 คน sorkanchana โหวตเรื่องนี้

เวิ้งวิภาษ หนังสือพิมพ์สยามรัฐรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 22 มีนาคม 2556

อติภพ ภัทรเดชไพศาล

 

ในบทละครเรื่อง ผกาวลี (เขียนโดยแสงทอง หรือ หลวงบุญยมานพ) มีบทสนทนาในฉากที่ตัวละครเอก (เจ้าชายสตานนท์ กับนางฟ้าผกาวลี) เกี้ยวกันส่วนหนึ่งว่า

สตานนท์ : คนที่มีความรักอย่างบริสุทธิ์แล้ว ย่อมใช้วิธีใดๆ ได้ทั้งสิ้น สมดังเทวภาษิตที่ว่า ในการชิงชู้และสู้ศึก อะไรๆ ก็เป็นธรรมทั้งนั้น

ผกาวลี : ฉันอยู่บนสวรรค์มานาน ไม่เคยได้ยินภาษิตชนิดเผด็จการอย่างนี้เลย

สตานนท์ : นางอยู่ใต้ลัทธิเผด็จการของสวรรค์อยู่แล้ว แม้ได้ยินภาษิตนี้เข้าก็คงไม่แปลก

ผกาวลี : เหตุไฉนจึงว่าฉันอยู่ใต้ลัทธิเผด็จการ

สตานนท์ : แน่ะ-แน่ะ นางจะนำข้าให้ออกนอกเรื่องอีกแล้ว เราพูดกันถึงเรื่องรัก

ผกาวลี : เรื่องนั้นพักไว้ก่อน ฉันอยากรู้ว่า เหตุไรจึงว่าบนฟ้ามีลัทธิเผด็จการ

สตานนท์ : แต่เมื่อได้อธิบายให้ทราบแล้ว ต้องสัญญานะว่าเราจะมาพูดเรื่องรักกันใหม่

ผกาวลี : ค่ะ สัญญาให้

สตานนท์ : ที่ว่าบนฟ้ามีลัทธิเผด็จการก็เพราะว่า ไม่มีใครอ้างสิทธิ์เสรีในการพูดเพื่อประโยชน์ของตนเลย ไม่ชอบใจอะไร ผู้เป็นใหญ่ก็สาปตะพึดไป ทำไมไม่ต้องการเทวาธิปไตยกันบ้างหนอ ได้ยินแต่มีอินทราธิปไตย พรหมาธิปไตย อิศวราธิปไตย นารายณาธิปไตย...

ผกาวลี : ที่ท่านพูดมาทั้งหมดนี้ ฉันไม่เข้าใจเลย

...

ละครเรื่องนี้จัดแสดงโดยคณะศิษย์เก่าศิลปากร ในช่วงปลายปี 2488 ซึ่งเป็นช่วงเวลาหลังจากที่ญี่ปุ่นประกาศยอมแพ้สงครามแล้ว (เมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2488) นับว่าอยู่ในช่วงสมัยที่จอมพล ป. พิบูลสงครามกำลังตกต่ำ และถึงกับตกเป็นอาชญากรสงคราม

ดังนั้น ข้อความล้อเลียนเรื่องลัทธิเผด็จการจึงไม่ได้หมายถึงอะไรอื่นเลยนอกจากลัทธิเผด็จการของจอมพล ป. พิบูลสงคราม 

(ที่จริงบทละครเช่นนี้ จะมีคนกล้าเขียนขึ้นมาได้ก็แต่ในสถานการณ์ที่จอมพล ป. หมดอำนาจแล้วเท่านั้น)

กล่าวกันว่าในช่วงสงครามและหลังสงครามใหม่ๆ ความบันเทิงในพระนครที่ได้รับความนิยมจากประชาชนมากที่สุดคือละครเพลง เนื่องด้วยฟิล์มภาพยนตร์อยู่ในภาวะขาดแคลน ช่วงนี้เองที่คณะศิษย์เก่าศิลปากรรวมตัวกันก่อตั้งคณะละคร เพื่อแสดงเรื่องผกาวลี

ในหนังสือ ผกาวลี ตำนานละครเวทีของไทย เขียนโดยศิริมงคล นาฏยกุล (สำนักพิมพ์อินทนิล พ.ศ. 2555) กล่าวไว้ว่าคณะศิษย์เก่าศิลปากรประกอบไปด้วยกลุ่มครูและศิษย์ที่มากความสามารถ โดยมีบุคคลสำคัญผู้ร่วมก่อตั้งคือ

หลวงประดิษฐไพเราะ / คุณหญิงชิ้น ศิลปบรรเลง / ประสิทธิ์ ศิลปบรรเลง / ลัดดา ศิลปบรรเลง (สารตายน) / สด กูรมะโรหิต / กุมุท จันทร์เรือง

ละครเรื่องแรกของคณะศิษย์เก่าฯ คือเรื่อง ผกาวลี ที่ผมนำบทบางส่วนมาลงไว้ข้างต้น จากข้อมูลของศิริมงคล นาฏยกุล พบว่าในการจัดการแสดงละครเรื่องนี้ มีผู้ประพันธ์ดนตรีคือ หลวงประดิษฐไพเราะ และประสิทธิ์ ศิลปบรรเลง (บุตรชายของท่าน)

ควบคุมการบรรเลงในส่วนดนตรีไทยโดยประสิทธิ์ ถาวร โองการ กลีบชื่น และขวัญชัย ศิลปบรรเลง ออกแบบเครื่องแต่งกายโดยคุณหญิงชิ้น

ผมเข้าใจว่าในละครเรื่องเดียว เห็นจะมีวงดนตรีสองวง ทั้งไทยและตะวันตก เพราะมีการกล่าวถึงเพลงแบบตะวันตกที่ประสิทธิ์ ศิลปบรรเลงเป็นผู้แต่งประกอบอยู่ด้วย

หลังการเปิดตัวตัวคณะละครด้วยเรื่อง ผกาวลี ปรากฏว่าผู้ชมจำนวนมากติดใจกับชื่อนี้ และส่งผลให้ทางคณะตัดสินใจใช้ชื่อ ผกาวลี เป็นชื่อคณะละครในการแสดงคราวต่อๆ มา

ผู้ที่มีความสำคัญยิ่งต่อการแสดงของคณะ คือลัดดา ศิลปบรรเลง (ภรรยาของประสิทธิ์ ศิลปบรรเลง) เพราะรับหน้าที่เป็นผู้กำกับและบางครั้งยังแสดงเป็นนางเอก

นอกจากนั้น ลัดดา ศิลปบรรเลง ยังคลุกคลีอยู่กับแวดวงการละคร ตั้งแต่สมัยเรียนอยู่ที่โรงเรียนนาฏดุริยางคศาสตร์ และเคยได้ร่วมงานแสดงละครกับหลวงวิจิตรวาทการหลายเรื่อง จึงนับว่ามีประสบการณ์เรื่องการละครมาก่อนหน้าแล้วเป็นอย่างดี

ส่วนประสิทธิ์ ศิลปบรรเลงนั้นศึกษาวิชาการประพันธ์ดนตรีโดยตรงมาจากมหาวิทยาลัยเกได ประเทศญี่ปุ่น นับเป็นนักแต่งเพลงคนแรกๆ ในประเทศไทยที่มีความรู้ความสามารถในการแต่งเพลงแบบตะวันตกอย่างแท้จริง

เห็นได้จากการแต่งเพลงประกอบละครของท่าน ซึ่งในหนังสือ ผกาวลี ตำนานละครเวทีของไทย ได้ให้ข้อมูลการสัมภาษณ์พันตำรวจโททีฆา โพธิเวส อดีตนักดนตรีที่เคยร่วมบรรเลงกับคณะผกาวลีว่า

“สิ่งที่โดดเด่นที่สุดของวงดนตรีคณะผกาวลีที่มีการบรรเลงเพลงประกอบละครเวทีไม่เหมือนกับคณะอื่นๆ เลยก็คือ การบรรเลงดนตรีภายใต้การเรียบเรียงเสียงประสานแนวซิมโฟนี ที่ทำให้ท่วงทำนองถูกบรรเลงออกมาได้อย่างไพเราะถูกหลักมาตรฐานดนตรีสากล”

คณะ ผกาวลี ทำการแสดงละครเวทีอยู่ในช่วงปี 2488-2493 ก็เลิกราไปในเวลาที่ผมเข้าใจว่าไล่เลี่ยกับคณะละครอื่นๆ ด้วยเหตุที่ละครเวทีเริ่มเสื่อมความนิยมจากประชาชน

 

ประสิทธิ์ และ ลัดดา ศิลปบรรเลง

 





อ่านความคิดเห็น

ความคิดเห็นที่ 3 (0)
insanetheater วันที่ : 03/04/2013 เวลา : 16.54 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/insanetheater
  Anything too stupid to be said is sung (Voltaire)   

ใช่ครับ

ความคิดเห็นที่ 2 (0)
ใบเฟิร์นข้าหลวง วันที่ : 26/03/2013 เวลา : 22.35 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/baifern36

คุณผู้เขียนบล็อกคือคนเดียวกับคุณอติภพรึป่าวคะ

ความคิดเห็นที่ 1 (0)
sorkanchana วันที่ : 22/03/2013 เวลา : 15.00 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/sorkanchana

ผมเคยไปดูการแสดงของศิลปินแห่งชาติยุคที่อาจารย์ประสิทธิได้รับรางวัล รุ่นเดียวกับป้าจุ๊, วศิษฐ์ เดชกุญชร และ อาจารย์ภิญโญ สุวรรณคีรี

อาจารย์ประสิทธิเป็นศิลปินที่ตกสำรวจ กว่าจะได้รางวัลท่านอายุกว่าแปดสิบปี ตอนที่ยังมีคณะ"ผกาวลี"นั้น ท่านคงหนุ่มหล่อเหลาน่าดู ส่วนอาจารย์ลัดดา ที่เป็นศรีภรรยาก็สวยระดับนางเอกอยู่แล้ว

ท่านจากพวกเราไปนานแล้วครับ เมื่อเห็นโพสต์ก็ใจหาย ศิลปินรุ่นก่อนโน้นคุณภาพคับแก้วกันทุกคน

แสดงความคิดเห็น


ถึง บล็อกเกอร์ ทุกท่าน โปรดอ่าน
   ด้วยทาง บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) ได้ติดต่อขอความร่วมมือ มายังเว็บไซต์และเว็บบล็อกต่าง ๆ รวมไปถึงเว็บบล็อก OKnation ห้ามให้มีการเผยแพร่ผลงานอันมีลิขสิทธิ์ ของบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ บนเว็บ blog โดยกำหนดขอบเขตของสิ่งที่ห้ามทำ และสามารถทำได้ ดังนี้
ห้ามทำ
- การใส่ผลงานเพลงต้นฉบับให้ฟัง ทั้งแบบควบคุมเพลงได้ หรือซ่อนเป็นพื้นหลัง และทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือ copy code คนอื่นมาใช้
- การเผยแพร่ file ให้ download ทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือฝากไว้ server คนอื่น
สามารถทำได้
- เผยแพร่เนื้อเพลง ต้องระบุชื่อเพลงและชื่อผู้ร้องให้ชัดเจน
- การใส่เพลงที่ร้องไว้เอง ต้องระบุชื่อผู้ร้องต้นฉบับให้ชัดเจน
จึงเรียนมาเพื่อโปรดปฎิบัติตาม มิเช่นนั้นทางบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ จะให้ฝ่ายดูแลลิขสิทธิ์ ดำเนินการเอาผิดกับท่านตามกฎหมายละเมิดลิขสิทธิ์
OKNATION



กฎกติกาการเขียนเรื่องและแสดงความคิดเห็น
1 การเขียน หรือแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต้องไม่หมิ่นเหม่ หรือกระทบต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ หรือกระทบต่อความมั่นคงของชาติ
2. ไม่ใช้ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่นในทางเสียหาย หรือสร้างความแตกแยกในสังคม กับทั้งไม่มีภาพ วิดีโอคลิป หรือถ้อยคำลามก อนาจาร
3. ความขัดแย้งส่วนตัวที่เกิดจากการเขียนเรื่อง แสดงความคิดเห็น หรือในกล่องรับส่งข้อความ (หลังไมค์) ต้องไม่นำมาโพสหรือขยายความต่อในบล็อก และการโพสเรื่องส่วนตัว และการแสดงความคิดเห็น ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเท่านั้น
4. พิจารณาเนื้อหาที่จะโพสก่อนเผยแพร่ให้รอบคอบ ว่าจะไม่เป็นการละเมิดกฎหมายใดใด และปิดคอมเมนต์หากจำเป็นโดยเฉพาะเรื่องที่มีเนื้อหาพาดพิงสถาบัน
5.การนำเรื่อง ภาพ หรือคลิปวิดีโอ ที่มิใช่ของตนเองมาลงในบล็อก ควรอ้างอิงแหล่งที่มา และ หลีกเลี่ยงการเผยแพร่สิ่งที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบหรือวิธีการใดก็ตาม 6. เนื้อหาและความคิดเห็นในบล็อก ไม่เกี่ยวข้องกับทีมงานผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซต์ โดยถือเป็นความรับผิดชอบทางกฎหมายเป็นการส่วนตัวของสมาชิก
คลิ้กอ่านเงื่อนไขทั้งหมดที่นี่"
OKnation ขอสงวนสิทธิ์ในการปิดบล็อก ลบเนื้อหาและความคิดเห็น ที่ขัดต่อความดังกล่าวข้างต้น โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ต่อเจ้าของบล็อกและเจ้าของความคิดเห็นนั้นๆ
   

กลับไปหน้าที่แล้ว กลับด้านบน

กาลเมื่อก่อนนั้นก็เป็นดินเป็นหญ้าเป็นฟ้าเป็นแถน ผีแลคนเที่ยวไปมาหากันบ่ขาด...

Thailand Philharmonic Orchestra 10 November 2007

View All
<< มีนาคม 2013 >>
อา พฤ
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            



[ Add to my favorite ] [ X ]