*/
  • ningnong
  • ranking : สมาชิกทั่วไป
  • email : thitiwuttor@gmail.com
  • วันที่สร้าง : 2007-12-01
  • จำนวนเรื่อง : 95
  • จำนวนผู้ชม : 446163
  • จำนวนผู้โหวต : 335
  • ส่ง msg :
  • โหวต 335 คน
วันพุธ ที่ 21 ตุลาคม 2563
Posted by ningnong , ผู้อ่าน : 287 , 15:01:07 น.  
หมวด : ศิลปะ/วัฒนธรรม

พิมพ์หน้านี้
โหวต 0 คน

 

 

(พิธีโกนผมไฟบุตรอาจารย์กุลนาถ  พุ่มอำภา )

พิธีมงคลโกนผมไฟ

          เมื่อเด็กแรกเกิดอายุครบ 1  เดือน จะมีความเชื่อในโกนผมครั้งแรกของเด็ก  และยังมีความเชื่อในการทำขวัญเดือนควบคู่กัน  ซึ่งเป็นพิธีกรรมที่เกี่ยวข้องกับเด็กให้อยู่รอดปลอดภัยเป็นการรับเข้าสู่สมาชิกในของครอบครัว  พิธีทำขวัญเดือนและโกนผมไฟเป็นพิธีกรรมที่คล้ายคลึงกับพิธีโกนจุก  ในส่วนพิธีกรรมโกนผมไฟ เริ่มจากการเชิญญาติผู้ใหญ่หรือบุคคลที่ให้ความเคารพมาร่วมในพิธี  พิธีกรรมมีทั้งพิธีสงฆ์แบบศาสนาพุทธและพิธีกรรมแบบพราหมณ์ การจัดงานขึ้นอยู่กับฐานะของแต่ละครอบครัวที่จะจัดงานแตกต่างกันออกไป  หากครอบครัวที่งบประมาณในการจัดงานน้อยคงมีเพียงการทำพิธีโกนผมไฟแบบเรียบง่าย โดยการนำเด็กไปให้พระสงฆ์เจริญพระพุทธมนต์  โกนผม  และนำด้ายดิบมาผูกข้อมือของเด็ก พิธีที่เรียบง่ายไม่มีขั้นตอนและงบประมาณในการจัดงานมากมาย  ในส่วนของครอบครัวที่มีฐานะจะมีการทำพิธีกรรมแบบใหญ่โต  มีทั้งการจัดงานแบบพิธีสงฆ์และการจัดงานแบบพิธีพราหมณ์  โดยมีขั้นตอนของพิธี ในการอาบน้ำเด็ก  การเลี้ยงพระ   พิธีลงเปล พิธีปูเปลเด็ก ตามความเชื่อในการจัดงานพิธีมงคลโกนผมไฟและการทำขวัญเดือน

ขั้นตอนพิธีกรรมและการบรรเลงดนตรีพิธีมงคลโกนผมไฟ

          เป็นพิธีกรรมความเชื่อเมื่อเด็กแรกเกิดอายุครบ 1  เดือน จะมีพิธีกรรมการโกนผมครั้งแรกของเด็กหรือการเรียกว่า  “พิธีทำขวัญเดือน”  ตามความเชื่อที่มีการโกนผมให้เด็กแรกเกิดที่ครอบ    1  เดือน  เมื่อโกนแล้วเด็กจะเลี้ยงง่าย  ไม่มีโรคภัยไข้เจ็บ  และความเชื่อว่าสิ่งศักดิ์สิทธ์ที่เคารพบูชาได้คุ้มครองเด็ก  และอีกนัยยะหนึ่งเป็นการโกนผมให้ผมที่ขึ้นมาใหม่มีความดกดำและหนาเท่ากัน    ซึ่งพิธีหรือการทำขวัญเดือนนั้น  ในบางครอบครัวจะทำพิธีโกนผมไฟกันเองภายในครอบครัวหรือให้ญาติผู้ใหญ่  พระสงฆ์เป็นผู้โกนผมไฟให้เด็ก  ไม่มีการจัดเป็นพิธี  แต่ในบางครอบครัวมีความต้องการจัดงานมีทุนทรัพย์ในการจัดงานพิธีโกนผมไฟ  จำทำการจัดจะเริ่มจากพิธีสงฆ์แบบศาสนาพุทธ     เชิญพระมาฉันภัตตาหารสวดพระพุทธมนต์  นอกจากพิธีสงฆ์แล้วยังมีพิธีแบบพราหมณ์ในขั้นตอนที่หลังจากโกนผมไฟ  โดยมีขั้นตอนของพิธี ในการอาบน้ำเด็ก  การเลี้ยงพระ   พิธีลงเปล พิธีปูเปลเด็ก ตามความเชื่อในการจัดงานพิธีมงคลโกนผมไฟและการทำขวัญเดือน  ซึ่งดนตรีไทยประกอบพิธีการโกนผมไฟ  จะทำการบรรเลงเพียงแค่ในช่วงของการประกอบพิธีสงฆ์  ในช่วงของพระสวดพระพุทธมนต์  ในบทสวดเจริญมงคลคาถา  “ชยันโต”

ดนตรีประกอบพิธีกรรมโกนผมไฟ

          การบรรเลงดนตรีประกอบการผมไฟ  โดยส่วนใหญ่แล้วดนตรีจะมีความเกี่ยวของกับพิธีสงฆ์เป็นบรรเลงประกอบพิธีสงฆ์   โดยการเริ่มจากการนิมนต์พระสงฆ์  มาสวดพระพุทธมนต์ฉันภัตตาหารเช้า  หรือหากเป็นการจัดงานที่มีทุนทรัพย์ในการจัด จะมีการจัดงาน  2 วัน  เริ่มจากการสวดมนต์เย็นและนิมนต์พระมาฉันภัตตาหารเช้า  ดนตรีไทยทำหน้าที่ในการบรรเลงตามกาลตามวาระ  บรรเลงประกอบพิธีตั้งแต่การบรรเลง  “โหมโรงเย็น” ก่อนมีพิธีสวดมนต์เย็น บรรเลงเพลงเรื่อง  ก่อนพิธีสงฆ์ และในวันรุ่งขึ้นมีการบรรเลง  “โหมโรงเช้า”  และเพลงเรื่องก่อนมีพิธีในช่วงเช้าที่มีจะพิธีสงฆ์ฉันภัตตาหารเช้า  บรรเลงเพลงฉิ่งพระฉัน  ในช่วงพิธีช่วงพระฉันภัตตาหารเช้าในปัจจุบันมีการบรรเลงเพลงประเภทขับกล่อม  โดยการบรรเลงปี่พาทย์ไม้นวม  มีการขับร้องประกอบการบรรเลง  หลังจากพระอนุโมทนาแล้วจะมีเจริญพระพุทธมนต์  ในช่วงเจริญพระพุทธมนต์จะมีการสวดชะยันโต  และทำพิธีการโกนผมไฟ   โดยให้ญาติผู้ใหญ่ที่เคารพนับถือเป็นผู้เริ่มขลิบผมหรือให้พระสงฆ์ในพิธีเป็นผู้ขลิบผมเอาฤกษ์  ในช่วงพระสวดเจริญมงคลคาถา “ชะยันโต”  ปี่พาทย์จะมีการบรรเลง  “เพลงมหาชัย”  หลังจากเสร็จพิธีสงฆ์  ดนตรีจะบรรเลงเพลงส่งพระสงฆ์ ด้วยเพลง เชิด  กราวรำ              (ไชยยะ  ทางมีศรี.  สัมภาษณ์. 2562)

      ซึ่งการโกนผมไฟนั้น  ในบางวงดนตรี  บางพื้นที่จะมีการประกอบพิธีกรรมความเชื่อเช่นเดียวกับการ ประกอบพิธีโกนผมจุก  คือในวันทำพิธีโกนผมไฟ  ดนตรีจะไม่มีการบรรเลงเพลงใดๆ  คนในงานจะไม่มีการส่งเสียงดัง  ตามความเชื่อในการ “เรียกขวัญ” หากส่งเสียงดังขวัญของเด็กจะหนีหายไป  ดนตรีจะบรรเลงในช่วงพระสงฆ์ทำการสวดพระพุทธมนต์ในบทเจริญมงคลคาถา “ชยันโต”  เมื่อพระสงฆ์สวดถึงบทที่กล่าวว่า  “สีเส  ปะฐะวิโปกฺขะเร” ประธานในพิธีหรือญาติผู้ใหญ่จะทำการตัดจุกออก  ดนตรีไทยวงปี่พาทย์เริ่มบรรเลง  “โหมโรงเช้า  ตะโพนขึ้นเพลงสาธุการ”  ผู้ใหญ่หรือญาติที่เคารพนับถือเป็นผู้ขลิบผมไฟ  หรือพระสงฆ์ที่ประกอบพิธีเป็นผู้เริ่มขลิบผมต่อด้วยแขกผู้ใหญ่ ญาติที่มาร่มงานเป็นผู้ขลิบต่อจากพระสงฆ์  ซึ่งวิธีการบรรเลงจะมีวิธีเช่นเดียวกับพิธีกรรมการโกนจุก  (ยุทธนา ชิตท้วม. สัมภาษณ์. 2562)  

                                                                                                                         ฐิติวุฒิ  สุขศิริวัฒน์


แสดงความคิดเห็น


ถึง บล็อกเกอร์ ทุกท่าน โปรดอ่าน
   ด้วยทาง บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) ได้ติดต่อขอความร่วมมือ มายังเว็บไซต์และเว็บบล็อกต่าง ๆ รวมไปถึงเว็บบล็อก OKnation ห้ามให้มีการเผยแพร่ผลงานอันมีลิขสิทธิ์ ของบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ บนเว็บ blog โดยกำหนดขอบเขตของสิ่งที่ห้ามทำ และสามารถทำได้ ดังนี้
ห้ามทำ
- การใส่ผลงานเพลงต้นฉบับให้ฟัง ทั้งแบบควบคุมเพลงได้ หรือซ่อนเป็นพื้นหลัง และทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือ copy code คนอื่นมาใช้
- การเผยแพร่ file ให้ download ทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือฝากไว้ server คนอื่น
สามารถทำได้
- เผยแพร่เนื้อเพลง ต้องระบุชื่อเพลงและชื่อผู้ร้องให้ชัดเจน
- การใส่เพลงที่ร้องไว้เอง ต้องระบุชื่อผู้ร้องต้นฉบับให้ชัดเจน
จึงเรียนมาเพื่อโปรดปฎิบัติตาม มิเช่นนั้นทางบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ จะให้ฝ่ายดูแลลิขสิทธิ์ ดำเนินการเอาผิดกับท่านตามกฎหมายละเมิดลิขสิทธิ์
OKNATION



กฎกติกาการเขียนเรื่องและแสดงความคิดเห็น
1 การเขียน หรือแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต้องไม่หมิ่นเหม่ หรือกระทบต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ หรือกระทบต่อความมั่นคงของชาติ
2. ไม่ใช้ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่นในทางเสียหาย หรือสร้างความแตกแยกในสังคม กับทั้งไม่มีภาพ วิดีโอคลิป หรือถ้อยคำลามก อนาจาร
3. ความขัดแย้งส่วนตัวที่เกิดจากการเขียนเรื่อง แสดงความคิดเห็น หรือในกล่องรับส่งข้อความ (หลังไมค์) ต้องไม่นำมาโพสหรือขยายความต่อในบล็อก และการโพสเรื่องส่วนตัว และการแสดงความคิดเห็น ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเท่านั้น
4. พิจารณาเนื้อหาที่จะโพสก่อนเผยแพร่ให้รอบคอบ ว่าจะไม่เป็นการละเมิดกฎหมายใดใด และปิดคอมเมนต์หากจำเป็นโดยเฉพาะเรื่องที่มีเนื้อหาพาดพิงสถาบัน
5.การนำเรื่อง ภาพ หรือคลิปวิดีโอ ที่มิใช่ของตนเองมาลงในบล็อก ควรอ้างอิงแหล่งที่มา และ หลีกเลี่ยงการเผยแพร่สิ่งที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบหรือวิธีการใดก็ตาม 6. เนื้อหาและความคิดเห็นในบล็อก ไม่เกี่ยวข้องกับทีมงานผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซต์ โดยถือเป็นความรับผิดชอบทางกฎหมายเป็นการส่วนตัวของสมาชิก
คลิ้กอ่านเงื่อนไขทั้งหมดที่นี่"
OKnation ขอสงวนสิทธิ์ในการปิดบล็อก ลบเนื้อหาและความคิดเห็น ที่ขัดต่อความดังกล่าวข้างต้น โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ต่อเจ้าของบล็อกและเจ้าของความคิดเห็นนั้นๆ
   

กลับไปหน้าที่แล้ว กลับด้านบน