• คนใกล้ฟ้า
  • ranking : สมาชิกทั่วไป
  • วันที่สร้าง : 2007-05-14
  • จำนวนเรื่อง : 264
  • จำนวนผู้ชม : 306979
  • ส่ง msg :
  • โหวต 459 คน
สีสันของแผ่นดิน
นำเสนอแง่มุมต่าง ๆ ของชาติพันธุ์ บนดอยสูงของเชียงราย
Permalink : http://oknation.nationtv.tv/blog/konklaifa
วันพุธ ที่ 10 ตุลาคม 2561
Posted by คนใกล้ฟ้า , ผู้อ่าน : 599 , 22:29:34 น.  
หมวด : ศิลปะ/วัฒนธรรม

พิมพ์หน้านี้
โหวต 1 คน Chaoying โหวตเรื่องนี้

“ก๊อกซอมต่อ” หรือ  “ต่างซอมต่อโหลง” การทำอาหารถวายพระพุทธ

   พี่น้องไทใหญ่ กับเรื่องราวของประเพณี วัฒนธรรม ความเชื่อ พิธีกรรมที่ไม่เคยละเลย  ที่ปฏิบัติตามและสืบสานความดีงามนั้นไว้คนไทใหญ่ชอบทำบุญ จะเห็นได้ว่ามีงานบุญที่ใด ก็จะไปช่วยกันเตรียมการและการถวายปัจจัยในด้านต่าง ๆ เสมอ ทุก ๆ วันพระคนไทใหญ่จะมีการทำ “ก๊อกซอมต่อ” หรือที่เรียกกันว่า “ซอมต่อโหลง” ใช้ใบตองที่เป็นวัสดุธรรมชาติ ทำเป็นกรวย เพื่อใส่ข้าว ปลา อาหาร ขนม ลงไป และนำไปถวายพระพุทธ

   พิธีการถวาย “ซอมต่อโหลง” การจัดงานจะอยู่ในช่วงเข้าพรรษา และการจัดงานจะอยู่ในช่วงของวันพระ ซึ่งจะใช้ระยะเวลาในการจัดงานแต่ละครั้งจำนวน 2 วัน ประเพณีถวายข้าวมธุปายาสหรือประเพณี “ต่างข้าวพระเจ้าหลวง” หรือคนไทใหญ่เรียกกันว่า “ต่างซอมต่อโหลง” คือการถวายข้าวแด่พระพุทธเจ้าเพื่อเป็นพุทธบูชา แต่เดิมจะทำกันในวันวิสาขบูชา วันเพ็ญเดือน 6 ซึ่งถือกันว่าเป็นวันที่คล้ายวันประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพานขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

   ในตอนหนึ่งของพุทธประวัติตอนปฐมโพธิกาลเขียนไว้ว่า ก่อนวันตรัสรู้ 1 วัน พระบรมโพธิ์สัตว์ทรงรับข้าว“มธุปายาส” ของนางสุชาดาซึ่งเป็นธิดาของนายบ้าน ตำบลอุรุเวลาเสนานิคมได้ทำข้าวมธุปายาสด้วยความละเอียดประณีตโดยฝีมือของ นางเอง (วิธีในการทำข้าวมธุปายาส ของนางสุชาดานั้นมีขั้นตอนคือ บีบเอาน้ำนมจากวัว 500 ตัว แล้วเอามาเลี้ยงวัวจำนวน 250 ตัว แล้วรีดนมจาก 250 ตัว มาให้วัวอีก 125 ตัวกิน ทำเช่นนี้จนเหลือวัว 5 ตัวสุดท้าย และบีบน้ำนมวัวไปหุงข้าว ซึ่งทำให้ได้น้ำนมวัวบริสุทธิ์มาหุงเรียกว่า “ข้าวมธุปายาส” ) นำไปใส่ภาชนะถาดทองคำ แล้วนำไปถวายพระมหาบุรุษ ซึ่งนางสุชาดาเข้าใจว่าเป็นเทพเจ้าที่นางเคยบนบานไว้ว่าขอให้ได้บุตรชาย เมื่อสมปรารถนาแล้วนางจึงทำข้าวมธุปายาสซึ่งเป็นข้าวที่เลอเลิศมาถวาย พระมหาบุรุษจึงปั้นข้าวในถาดนั้นเป็นก้อน ๆ ได้จำนวน 50 ก้อน ก้อนหนึ่งพระมหาบุรุษทรงนึกว่าพระองค์ได้ข้าวมธุปายาสจากนางสุชาดา เพราะนางคิดว่าเป็นเทวดาที่ประจำอยู่ที่ต้นไม้ พระองค์จึงได้วางให้ที่ต้นไม้นั่น ส่วนอีก 49 ก้อนทรงเสวยจนหมด แล้วนำถาดไปลอยในแม่น้ำเนรัญชรา ตั้งคำสัจอธิฐานว่า ถ้าจะได้ตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้าขอให้ถาดทองใบนี้ลอยทวนกระแสน้ำขึ้นไป แล้วถาดใบนั้นก็ลอยทวนกระแสน้ำขึ้นไปจมลงซ้อนกันกับถาดของพระพุทธเจ้าทั้งหลายในอดีต เป็นสัญญาณให้รู้ว่าพระองค์จะได้ตรัสรู้เป็นที่แน่นอน ตอนเย็นพระองค์ได้เสด็จข้ามแม่น้ำเนรัชรากลางทางพบกับพราหมณ์คนหนึ่งชื่อว่า “โสตถิยะพราหมณ์” ซึ่งกลับจากการไปเกี่ยวหญ้าคา จึงเอาหญ้าคา 8 กำมือเข้าไปถวายให้กับพระมหาบุรุษ พระองค์รับแล้วนำไปที่โคนพระศรีมหาโพธิ์ ทรงปูหญ้าคา 8 กำมือนั้นเพื่อรองนั่งและตั้งสัจอธิฐานในพระทัยว่า ตราบใดที่ไม่บรรลุพระอนุตตรสัมมาสัมโพธิญาณ ถึงแม้ว่าเนื้อหนังจะเหี่ยวแห้งไปก็ตามก็จะไม่เสด็จลุกขึ้นจากที่นี่ตราบนั้น แล้วพระองค์ทรงนั่งผินพระพักตร์ไปทางทิศตะวันออก ทรงพิจารณาในอาณาปานสติทรงกำหนดรู้ลมอัสสาสะปัสสาสะ ลมหายใจเข้าออกในปฐมยาม ยามต้น ทรงบรรลุปุพเพนิวาสานุสติญาณญาณ คือหยั่งรู้ชาติหนหลังในอดีตของตนเองและผู้อื่นได้ ในยาม 2 บรรลุญาณที่เรียกว่า จุตูปปาตญาณ  คือหยั่งรู้การจุติและการเกิดและการดับของสัตว์ทั้งหลาย ยาม 3 ทรงบรรลุ อาสวักขยญาณคือ รู้วิธีกำจัดกิเลส อริยสัจ 4 คือ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ มรรค และทรงตรัสรู้พระอนุตตรสัมมาสัมโพธิญาณ เป็นพระพุทธเจ้าเป็นศาสดาเอกในโลก แล้วต่อจากนั้นพระองค์ทรงเสวยวิมุตติสุขเป็นเวลา 7 สัปดาห์ ที่ละ 7 วัน รวมเป็น 49 วัน โดยไม่ได้เสวยพระกระยาหารเลย ด้วยเหตุนี้ชาวไทยใหญ่ จึงนิยมถวาย “ข้าวซอมต่อโหลง” จำนวน 49 ก้อน สืบมาจนถึงปัจจุบัน เมื่อถึงวันพระในเทศกาลเข้าพรรษาหรือ วันพระใหญ่เช่นวันเพ็ญเดือนสาม วันเพ็ญเดือนหก จะมีการกำหนดวันที่จะถวายข้าวมธุปายาส การ “ต่างซอมต่อโหลง” จึงเป็นพิธีที่ทำขึ้นเพื่อถวายเป็นพุทธบูชาให้กับพระพุทธเจ้า ซึ่งเป็นการสืบทอดมาจากการที่นางสุชาดาได้นำข้าวไปถวายให้กับพระพุทธเจ้าในขณะที่พระพุทธเจ้าจะตรัสรู้นั่นเอง

ข้าวมธุปายาสของคนไทยใหญ่ ใช้ข้าวเหนียวในการทำ ผสมด้วยน้ำผึ้ง เนยข้น นมข้น น้ำมันงา กะทิ และน้ำตาลทราย กวนเข้าด้วยกัน ในสมัยดั้งเดิม เวลาที่หุงข้าวมธุปายาส ผู้ที่จะมาดูฟืน ดูไฟ ที่หุงข้าว และกวนข้าวมธุปายาส ไม่ใช่เป็นใครก็ได้ จะต้องเป็นหนุ่มสาวพรหมจรรย์เท่านั้น ห้ามคนอื่น ๆ เข้าไปข้างใน และสถานที่กวนข้าวมธุปายาส บางที่จะกั้นด้วยราชวัตร (ไม้กั้นบริเวณต่างหาก) ราชวัตรจะมีการผูกหน่อกล้วย หน่ออ้อย กางฉัตร มุงด้วยผ้าขาว ซึ่งปัจจุบันหลายที่ยังถือเคร่งครัดอยู่

ความงดงามของประเพณี วัฒนธรรม ความเชื่อและพิธีกรรมทางพุทธศาสนาของคนไทใหญ่ ซึ่งได้สืบสาน สืบทอดตำนานอันดั้งเดิมของนางสุชาดาเถวายเอาไว้ เมื่อถึงเวลาถวาย “ซอมต่อโหลง” ทุกคนจะมารวมตัวกันที่วัด ทำ “ซอมต่อโหลง” พร้อมกัน คนไทใหญ่ถือว่าการได้ทำบุญเป็นอานิสงส์ที่ยิ่งใหญ่ ให้ตัวเอง ครอบครัว เพื่อนบ้าน อยู่ดีมีสุข จะเห็นได้ว่าไม่ว่างานบุญใดใด ในหมู่บ้านที่อาศัยอยู่ หมู่บ้านข้างเคียง หรือต่างอำเภอ ต่างจังหวัด จะเห็นคนไทใหญ่ไปร่วมทำบุญเป็นจำนวนมาก นั่นเพราะความศรัทธาอันแรงกล้าในศาสนาพุทธที่สืบทอดมายาวนาน...

 

พัชยานี  ศรีนวล

ข้อมูลและภาพประกอบ : พระครูศรีกัลยาณธาดา ท่านเจ้าอาวาสวัดเปียงหลวง ต.เปียงหลวง อ.เวียงแหง จ.เชียงใหม่

 

                                                   ข้าวมธุปายาส

 

 

                                       ต่างซอมต่อหลวงนำมาวางรวมกัน

 

                                             ของที่ใส่ในซอมต่อหลวง

 

                                    ข้าวมธุปายาสและสิ่งที่นำมาถวาย

 

                                                   ถวายข้าวมธุปายาส

 

                                       ของที่นำมาถวายวางต่อหน้าพระพุทธ

 

                                                ราชวัตรไม้กั้นบริเวณที่กวนข้าวมธุปายาส





อ่านความคิดเห็น

ความคิดเห็นที่ 3 (0)
Chaoying วันที่ : 11/10/2018 เวลา : 20.04 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/Chaoying

ชาวไทยใหญ่ จัดทำเย็บจีบใบตองเหมือนไทยน้อย เลย ค่ะ

ความคิดเห็นที่ 2 (0)
เก็ดถวา วันที่ : 11/10/2018 เวลา : 08.30 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/gedtawa
ความใฝ่ฝันแสนงามแต่ครั้งเคยเนา ชื่นหวานในใจเราอยู่มิเว้นวัน 

ว้าวววว... เห็นแล้วก็อยากกลับมาเขียนบล็อกบ้างแล้วค่ะ

ความคิดเห็นที่ 1 (0)
เก็ดถวา วันที่ : 11/10/2018 เวลา : 08.30 น.
http://oknation.nationtv.tv/blog/gedtawa
ความใฝ่ฝันแสนงามแต่ครั้งเคยเนา ชื่นหวานในใจเราอยู่มิเว้นวัน 

ว้าวววว... เห็นแล้วก็อยากกลับมาเขียนบล็อกบ้างแล้วค่ะ

แสดงความคิดเห็น


ถึง บล็อกเกอร์ ทุกท่าน โปรดอ่าน
   ด้วยทาง บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) ได้ติดต่อขอความร่วมมือ มายังเว็บไซต์และเว็บบล็อกต่าง ๆ รวมไปถึงเว็บบล็อก OKnation ห้ามให้มีการเผยแพร่ผลงานอันมีลิขสิทธิ์ ของบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ บนเว็บ blog โดยกำหนดขอบเขตของสิ่งที่ห้ามทำ และสามารถทำได้ ดังนี้
ห้ามทำ
- การใส่ผลงานเพลงต้นฉบับให้ฟัง ทั้งแบบควบคุมเพลงได้ หรือซ่อนเป็นพื้นหลัง และทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือ copy code คนอื่นมาใช้
- การเผยแพร่ file ให้ download ทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือฝากไว้ server คนอื่น
สามารถทำได้
- เผยแพร่เนื้อเพลง ต้องระบุชื่อเพลงและชื่อผู้ร้องให้ชัดเจน
- การใส่เพลงที่ร้องไว้เอง ต้องระบุชื่อผู้ร้องต้นฉบับให้ชัดเจน
จึงเรียนมาเพื่อโปรดปฎิบัติตาม มิเช่นนั้นทางบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ จะให้ฝ่ายดูแลลิขสิทธิ์ ดำเนินการเอาผิดกับท่านตามกฎหมายละเมิดลิขสิทธิ์
OKNATION



กฎกติกาการเขียนเรื่องและแสดงความคิดเห็น
1 การเขียน หรือแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต้องไม่หมิ่นเหม่ หรือกระทบต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ หรือกระทบต่อความมั่นคงของชาติ
2. ไม่ใช้ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่นในทางเสียหาย หรือสร้างความแตกแยกในสังคม กับทั้งไม่มีภาพ วิดีโอคลิป หรือถ้อยคำลามก อนาจาร
3. ความขัดแย้งส่วนตัวที่เกิดจากการเขียนเรื่อง แสดงความคิดเห็น หรือในกล่องรับส่งข้อความ (หลังไมค์) ต้องไม่นำมาโพสหรือขยายความต่อในบล็อก และการโพสเรื่องส่วนตัว และการแสดงความคิดเห็น ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเท่านั้น
4. พิจารณาเนื้อหาที่จะโพสก่อนเผยแพร่ให้รอบคอบ ว่าจะไม่เป็นการละเมิดกฎหมายใดใด และปิดคอมเมนต์หากจำเป็นโดยเฉพาะเรื่องที่มีเนื้อหาพาดพิงสถาบัน
5.การนำเรื่อง ภาพ หรือคลิปวิดีโอ ที่มิใช่ของตนเองมาลงในบล็อก ควรอ้างอิงแหล่งที่มา และ หลีกเลี่ยงการเผยแพร่สิ่งที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบหรือวิธีการใดก็ตาม 6. เนื้อหาและความคิดเห็นในบล็อก ไม่เกี่ยวข้องกับทีมงานผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซต์ โดยถือเป็นความรับผิดชอบทางกฎหมายเป็นการส่วนตัวของสมาชิก
คลิ้กอ่านเงื่อนไขทั้งหมดที่นี่"
OKnation ขอสงวนสิทธิ์ในการปิดบล็อก ลบเนื้อหาและความคิดเห็น ที่ขัดต่อความดังกล่าวข้างต้น โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ต่อเจ้าของบล็อกและเจ้าของความคิดเห็นนั้นๆ
   

กลับไปหน้าที่แล้ว กลับด้านบน

ลมหนาวและดาวเดือน

ลมหนาวและดาวเดือน

View All
<< ตุลาคม 2018 >>
อา พฤ
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      



[ Add to my favorite ] [ X ]