วันที่ พฤหัสบดี พฤษภาคม 2560

พิมพ์หน้านี้  |  ดูบล๊อกอื่นๆ ที่ OKnation

 

เป็นหวัดเจ็บคอ ต้องกินยาฆ่าเชื้อหรือไม่?




เป็นหวัดเจ็บคอ ต้องกินยาฆ่าเชื้อหรือไม่?


น้องสมาชิกเพจ ส่ง inbox มาถึงคำถามดังกล่าว 
หน้าฝนนี้ ฝนมาเร็วและมาเย๊อะเสียด้วย อาการเจ็บป่วยที่พบได้บ่อยทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ คือ โรคหวัด ซึ่งจะมีอาการแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล อาการส่วนใหญ่ที่พบก็อย่างเช่น มีไข้ ไอ น้ำมูกไหล เจ็บคอ เป็นต้น อาการมีตั้งแต่รุนแรงน้อย จนถึงอาการรุนแรงมาก กรณีน้องเค้าถามมาเช่นนี้ เภสัชกรมีคำแนะนำว่าควรทำอย่างไร? ดังต่อไปนี้ครับ

#โรคหวัดเกิดจากอะไร?
เป็นหวัด จะมีอาการต่างๆตามที่เล่ามาแล้ว และมักตามมาด้วยอาการ #เจ็บคอ เป็นอาการที่พบได้บ่อยในทุกเพศทุกวัย ขอย้ำว่า เจ็บคอเป็นเพียงแค่อาการ แต่ทว่าบางคนเมื่อมีอาการเจ็บคอขึ้นมา เข้าใจว่าเป็นคออักเสบ ก็จะซื้อยาแก้อักเสบมากินเอง เพียง 2-3 วัน ก็ดีขึ้น จึงมีความฝังใจว่าเป็นวิธีดูแลตัวเองที่ถูกต้อง ก็จะทำแบบนี้ทุกครั้งที่มีอาการเจ็บคอ จริงๆ แล้ว อาการเจ็บคออาจเกิดจากหลายสาเหตุ ส่วนใหญ่เป็นสาเหตุที่ไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะในการบำบัดรักษา ยกเว้นเกิดจากทอนซิลอักเสบจากเชื้อแบคทีเรีย (มีไข้สูง เจ็บคออย่างมาก และตรวจพบว่าทอนซิลบวมโตและอักเสบมาก) ซึ่งแพทย์จะให้ยาปฏิชีวนะหรือยาฆ่าเชื้อนั่นเอง

#ทำไมเจ็บคอไม่จำเป็นต้องกินยาฆ่าเชื้อเสมอไป?
จริงๆแล้ว สาเหตุที่ทำให้เกิดอาการหวัด เจ็บคอ มีอยู่ 2 สาเหตุหลัก คือ เกิดจาก

1. #การติดเชื้อไวรัส และเกิดจาก 

2. #การติดเชื้อแบคทีเรีย 

โดยส่วนใหญ่แล้วพบว่า อาการหวัดมักจะเกิดจากการติดเชื้อกลุ่มไวรัสที่มีชื่อว่า Rhinoviruses ได้มากกว่าการติดเชื้อแบคทีเรียโดยพบว่า เกิดจาก Rhinoviruses ถึง 80% ในผู้ป่วยที่เป็นโรคหวัด 

#เป็นหวัดรักษาตามอาการและพักผ่อนดีกว่าเย๊อะ
สำหรับการแยกสาเหตุของหวัดเจ็บคอว่าจะเกิดจากการติดเชื้อไวรัสหรือแบคทีเรีย สามารถดูได้เบื้องต้นจากอาการแสดงของผู้ป่วย คือ หากเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย ส่วนใหญ่ผู้ป่วยจะไม่มีอาการไอ และไม่มีน้ำมูก มีจุดหนองที่บริเวณต่อมทอนซิล ต่อมทอนซิลบวมแดง มีฝ้าที่บริเวณลิ้น เป็นต้น 

เมื่อมีอาการดังกล่าว #เภสัชกรไม่แนะนำให้ไปซื้อยาฆ่าเชื้อมากินเอง เพราะอาจเกิดผลเสียมากกว่าผลดี แต่แนะนำให้ไปปรึกษาเภสัชกรที่ร้านขายยาหรือไปพบแพทย์ เพื่อวินิจฉัยว่าควรได้รับการรักษาด้วยยาฆ่าเชื้อหรือไม่ หากเกิดจากเชื้อไวรัส ส่วนใหญ่ผู้ป่วยมักมีน้ำมูก ไอ คอแดง เสียงเปลี่ยนไป เป็นต้น 

อาการหวัดที่เกิดจากเชื้อไวรัส #สามารถหายเองได้ด้วยภูมิต้านทานของร่างกายผู้ป่วย ส่วนใหญ่จะหายได้เองในระยะเวลา 3-4 วัน หากมีการพักผ่อนเพียงพอ ดื่มน้ำอุ่นมากๆ และกลั้วคอด้วยน้ำเกลือจะช่วยให้หายเร็วขึ้น การใช้ยามักจะเป็นยาบรรเทาอาการเท่านั้น เช่น ยาแก้แพ้ (antihistamine) ยาบรรเทาอาการไอ และยาแก้คัดจมูก ก้อพอแล้ว อย่างที่น้องทำมาก้อดีแล้วหล่ะ #ไม่จำเป็นต้องกินยาแก้อักเสบหรือยาฆ่าเชื้อแต่อย่างใด

#เป็นหวัดอย่างไรถึงควรกินยาฆ่าเชื้อ
ในการรักษาอาการหวัด บางครั้งหากคนไข้อ่อนแอมากๆ อาจจะมีอาการเจ็บคอ ที่เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรีย ที่มาผสมโรงในช่วงที่เราภูมิต้านทานไม่แข็งแรงอ่ะ

ถ้าจะใช้ยา ไปหาหมอเพื่อตรวจอาการโรค อาจมีการเพาะเชื้อเพื่อดูว่าติดเชื้อแบบไหน แพทย์เองจึงจะตัดสินใจใช้ยาปฎิชีวนะ หรือยาฆ่าเชื้อแบคทีเรีย ซึ่งเชื้อแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการเจ็บคอได้มีหลายชนิดเช่น Group A ß-hemolytic streptococcus (GAS), Streptococcus pneumonia, Haemophilus influenza เป็นต้น 

หากอาการหวัด เจ็บคอ เกิดจากการติดเชื้อไวรัส การรับประทานยาฆ่าเชื้อแบคทีเรียก็ใช้ไม่ได้ผล เพราะยาฆ่าเชื้อแบคทีเรียไม่สามารถฆ่าเชื้อไวรัสได้ นอกจากนั้นยังทำให้ผู้ป่วยมีความเสี่ยงที่จะได้รับผลข้างเคียงจากยาหรือความเสี่ยงที่จะแพ้ยาซึ่งเป็นอันตรายต่อร่างกาย รวมไปถึงมีความเสี่ยงต่อการดื้อยาของการติดเชื้อครั้งต่อไปอีกด้วย

#เป็นหวัดทุกครั้งตอ้งรู้สาเหตุจะได้ไม่พึ่งแต่ยา
ดังนั้นหากมีอาการหวัด เจ็บคอ จึงควรที่จะพิจารณาถึงสาเหตุก่อนว่าเกิดจากติดเชื้อไวรัสหรือแบคทีเรีย ซึ่งหากไม่สามารถพิจารณาด้วยตนเองได้ แนะนำให้ปรึกษาเภสัชกร หรือพบแพทย์ก่อนเพื่อให้ผู้ป่วยได้รับการวินิจฉัยที่ถูกต้อง และได้รับการรักษาที่เหมาะสม ไม่แนะนำให้ซื้อยาฆ่าเชื้อมารับประทานเอง หากเกิดจากติดเชื้อแบคทีเรีย ก็สามารถใช้ยาฆ่าเชื้อได้ แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุการเกิดคออักเสบก็มีอยู่หลายชนิด ซึ่งแพทย์และเภสัชกรสามารถแนะนำยาฆ่าเชื้อที่เหมาะสมต่อผู้ป่วยแต่ละรายได้ หากเป็นอาการหวัดที่เกิดจากเชื้อไวรัส ก็ไม่จำเป็นที่จะต้องใช้ยาฆ่าเชื้อ เนื่องจากอาจส่งผลเสียมากกว่าผลดีต่อร่างกาย แต่แพทย์และเภสัชกรจะสามารถแนะนำยาบรรเทาอาการเพื่อลดอาการเจ็บป่วยให้ผู้ป่วยได้อย่างเหมาะสมต่อไป

#เภสัชกรอุทัย #utaisuk #urx

แหล่งข้อมูล: 
Antibiotics for acute sore throat - The Lancet Infectious Diseases,
thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(14)70900.../fulltext

Clinical Practice Guidelines : Sore throat - The Royal Children's Hospital, www.rch.org.au

Sore Throat (Pharyngitis) - Infectious Disease and Antimicrobial Agents, 
www.antimicrobe.org/e36.asp

Antibiotics for Strep Throat, WebMD
www.webmd.com

Antibiotics for people with sore throats | Cochrane, 
www.cochrane.org/CD000023/ARI_antibiotics-people-sore-throats

ทอนซิลอักเสบ คอเจ็บเฉยๆ หรือติดเชื้อ?? ต้องกินยาแก้อักเสบหรือไม่?,
oknation.nationtv.tv/blog/DIVING/2014/07/27/entry-3

หวัดเจ็บคอหายได้ไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะ,
newsser.fda.moph.go.th/rumthai/userfiledownload/asu136dl.pdf

เป็นหวัดเจ็บคอ จำเป็นหรือไม่ที่ต้องกินยาฆ่าเชื้อ,
www.pharmacy.mahidol.ac.th/dic/knowledge_full.php?id=19

รูปประกอบ มาจาก: https://www.cdc.gov/getsmart/community/for-patients/common-illnesses/sore-throat.html

โดย BATTY

 

กลับไปที่ www.oknation.net