วันที่ พฤหัสบดี กุมภาพันธ์ 2551

พิมพ์หน้านี้  |  ดูบล๊อกอื่นๆ ที่ OKnation

 

บทกวีลาว สายน้ำเซ..ลมไล่ฟองเฟือดน้ำ แนมแล้วเล่าสะออน..


ผมได้พบบทอ่านภาษาลาวที่ไพเราะมากบทหนึ่งจากหนังสือ "หัดอ่าน ป.3" กะซวงสึกสา ส.ป.ป.ลาว หน้า 110 จึงอยากนำเสนอความไพเราะดังกล่าวไว้แก่ท่านที่สนใจภาษาลาว ดังนี้ครับ

                           A

สายน้ำเซ

ยามเมื่อแลงลงแล้ว    แลล่ำลำเซ
เห็นเป็นโงเงคด   ป่องทางเทียวน้ำ
แนมล่องลำเซกว้าง   กลางวังใสส่อง
ลมไล่ฟองเฟือดน้ำ   แนมแล้วเล่าซะออน

มีทั้งคอนทั้งแก้ง    หินโง่นงามตา

ฝูงหมู่ปลาล่องลอย    เลียบนะทีเทียวน้ำ

เสียงสาวลำเลาะน้ำ    หาควายแคมฝั่ง

ควายหลั่งลงแมบน้ำ    นอนซ้องแซ่เย็น

เซหากเป็นแปวน้ำ ไหลผ่าลงมา
ผ่าท่งนาโนนภู ผ่านกายกลางบ้าน
บางด่านกายพากพื้น ภูเพียงไกลแก่ว
น้ำหากใสเกิ่งแก้ว กินใช้สะอาดดี

  A 

ภาพจากloeitech.ac.th/it50/auto/mana/images/changkranjpg

มาดูศัพท์ที่น่าจะยากครับ

1. เซ : ลำน้ำใหญ่กว่าห้วย แต่เล็กกว่าแม่น้ำ ส่วนมากใช้เรียกทางประเทศลาว ในไทยจะเรียกทางจังหวัดอุบลราชธานี เช่น เซบก  เซบาย  เซเป็ด  เมืองปากเซชื่อก็บอกที่ตั้งอยู่แล้ว  เป็นต้น

2. โงเง : คด โค้ง  ไม่ตรง (ไม่เหมือนโงนเงน)

3.  ป่อง : ช่อง  ทาง  รอยแยก เช่น ป่องเยี่ยม/ป่องเอี้ยม : ช่องหน้าต่าง

4.  เฟือด : น้ำกระฉอกเรียกว่าน้ำเฟีอด  บางถิ่นว่าเฟียด เช่น เพิ่นหาบน้ำบ่เก่งน้ำเลยเฟียดออกจากครุถังเกือบหมด

5.  แนม : มองดู      6.  ซะออน  สะออน : ดื่มด่ำใจ  ชอบใจ  

7.  คอน : ร่องน้ำลึก ถ้ามีสันดอนกั้นอยู่ทำให้ร่องน้ำลึกมีสองข้าง เรียกว่า สองคอน  

8.  แก้ง : แนวหินที่กั้นและโผล่ขึ้นมากลางลำน้ำ แก่งก็เรียก  

9.  หินโง่น : หินก้อนใหญ่ ๆ คนหัวใหญ่ ๆ ก็เรียกหัวโง่น  

10.  ลำ : ร้อง  ขับลำนำ ในที่นี้คือร้องหมอลำ

11.  เลาะ : เลียบ ๆ ใกล้ ๆ เลาะน้ำ คือเดินเลียบลำน้ำ 

12.  แคม : ข้าง ๆ,ใกล้ ๆ (เคียม ก็ว่าได้)    13.  แมบ : แนบ (แมบน้ำ : แนบน้ำ)

14. แปว : ช่อง  รู     15.  ท่งนา : ทุ่งนา     16.  กาย : ผ่าน เลยไปข้างหน้า

17.  ภูเพียง : ที่ราบสูง  อย่างภาคอีสานของไทย  ลาวโบราณเรียกรวม ๆ ว่า ภูเพียงโคราช

18.  แก่ว : เขต แดน ถิ่น เช่น เขตแดนของคนนั้นก็เรียก แก่วของคนนั้น.. ไกลแก่ว คือ ถิ่นไกล

19. เกิ่ง : ครึ่ง  กลาง  เท่ากัน (ใสเกิ่งแก้ว หมายถึง ใสปานแก้ว ใสเท่ากับแก้ว)

ภาพลำเซยามเย็น(แลง) ของลาวเป็นยังไงบ้างครับ  น่าภิรมย์อะไรจะปานนั้น  มีทั้งความคดโค้งของลำน้ำใส  มีแก่งหิน  มีปลา  มีสาวเลี้ยงควายเอ่ยลำกล่อมคุ้งน้ำ วรรคสุดท้ายบอกให้รู้ว่าลำเซที่ใสปานแก้วนั้น ไหลผ่านที่ราบสูงมาถึงหมู่บ้านของพวกเขาให้ผู้คนได้กินได้ใช้สะอาดดี.

เผยแพร่ครั้งแรกทาง gotoknow.org/blog/krucha-thai-lao/  5 ก.พ. 51

                               

โดย คนดึกใน

 

กลับไปที่ www.oknation.net