วันที่ เสาร์ สิงหาคม 2551

พิมพ์หน้านี้  |  ดูบล๊อกอื่นๆ ที่ OKnation

 

ผู้กำกับคนที่สิบเจ็ด


เรื่องที่สิบเจ็ด

ตัวละครคนเดียว

 

ในวงการภาพยนตร์ตอนนี้  เกิดมิติใหม่  คือผลงานของผู้กำกับหนุ่ม กรกฎ  ปริทรรศน์ธรรม  ซึ่งภายในห้าปีนี้  เขาได้สร้างผลงานสามเรื่อง  ทุกเรื่องใช้ตัวแสดงเพียงคนเดียว

เขาเพิ่งเข้ามาสู่วงการเมื่ออายุได้ ๒๙ ปี  หลังจากทำโฆษณามาหลายปี  ปัจจุบันอายุ ๓๔ ปี  ยังโสด  ผลงานของเขามีลักษณะเฉพาะมากจนกลายเป็นอิสม์อย่างหนึ่ง  เรียกว่ากรกฎอีสม์  เหมือนการสร้างโลกขึ้นมาหนึ่งโลก  มันยากจะจัดได้ว่าเป็นหนังแนวไหน  เพราะแม้มันจะไม่ใช่หนังผี  แต่ก็วังเวงน่ากลัวกว่าหนังผี

บทความนี้  ตัดตอนมาจากเทปบันทึกการสัมภาษณ์เขา  ในร้านอาหารแห่งหนึ่ง  ในกรุงเทพฯ

 

ผู้สื่อข่าว          อะไรเป็นเหตุทำให้คุณกรกฎเลือกใช้ดาราเพียงคนเดียวคะ

กรกฎ   มันคงเป็นความบังเอิญ  บวกความรู้สึกข้างในของผม

ผู้สื่อข่าว          ยังไงคะ  ช่วยอธิบาย

กรกฎ   ผมสร้างหนังเรื่องแรก  บ้านทรายทอง  มันเป็นหนังที่ถ่ายทำด้วยกล้องวีดีโอ  ลงทุนต่ำมาก  ใช้ดาราแสดงเพียงคนเดียว  คือตัวนางเอกพจมาน  ฉากที่ใช้ก็น้อยมาก  ส่วนใหญ่ถ่ายทำในคฤหาสน์หลังเดียว  เหมือนเธอเดินเข้ามาในบ้านผีสิง  มีแต่เสียงคน  เธอจะคุยกับเสียงเหล่านั้นอย่างปกติ  เหมือนคนธรรมดาคุยกัน  นี้คือความแปลกของมัน  เนื้อเรื่องดำเนินไปตามบทประพันธ์ที่เรารู้จักกันดี  ต่างกันที่ว่าตัวละครอื่นๆทั้งหมด  มีเพียงเสียง  ไม่ว่าจะเป็นตัวนางอิจฉา  คนใช้  คุณปู่  พระเอก ฯลฯ 

 

ผู้สื่อข่าว          แปลกมากเลยนะคะ  คอนเซ็ปต์นี้ออกมาได้ยังไง

กรกฎ   ผมชอบความรู้สึกที่ลึกของตัวละคร  และผมจึงเน้นเพียงตัวเดียว  คือตัวนางเอก  เธอมาจากแดนไกล  เข้ามาในคฤหาสน์หลังใหญ่  ที่เต็มไปด้วยคนแปลกหน้า  บางคนในนั้นเป็นศัตรู  เมื่อผมเติมคอนเซ็ปต์นี้เข้าไป  มันทำให้ยิ่งวังเวง  ยิ่งน่ากลัว  เหมือนเธออยู่ตัวคนเดียวในโลก  ตกเข้ามาในอีกโลกหนึ่ง  เหมือนหลงเข้ามาในบ้านผีสิง

ผู้สื่อข่าว          ทำไมเลือกสร้าง บ้านทรายทอง ละคะ  มันเป็นนิยายที่สร้างเป็นหนังมาหลายครั้งแล้ว

กรกฎ   เพราะผมต้องการให้คนดูติดตามเรื่องได้โดยง่าย  มันเป็นหนังเรื่องแรกของผมนะครับ  ผมจึงเริ่มด้วยอะไรที่ดูง่ายหน่อย  เสียงของคุณชายดังขึ้น  คนดูก็รู้แล้วว่าเขาเป็นพระเอก  รู้แล้วว่าเนื้อเรื่องเป็นยังไง  แต่ความแปลกทางมิติ  ทำให้คนดูถูกตรึงกับเก้าอี้เหมือนไม่เคยดู

 

ผู้สื่อข่าว          เหมือนกล้องจับอยู่ที่นางเอกตลอดเวลา 

กรกฎ   ครับ  ทำให้คนดูติดตามอารมณ์  ความรู้สึก  การเดินทางของนางเอกได้  หนังของผมใช้ดาราคนเดียว  จึงพิถีพิถันในการเลือกดารามาก  ผมต้องแน่ใจว่านางเอกคนนี้ใช่เลย  เพราะหากเธอมีพลังแห่งการเป็นดาราน้อยไปหน่อย  หนังก็จะลดคุณค่าลงทันที 

ผู้สื่อข่าว          โชคดีนะคะที่คุณได้นางเอกที่น่ารักมากเลย  ทั้งที่เป็นหนังเรื่องแรกของเธอ

กรกฎ   ครับ  ผมใช้เวลาในการคาสติ้งนางเอกหลายเดือน  จนแน่ใจแล้วจึงค่อยถ่ายทำ  ผมต้องการโชว์นางเอกกับคอนเซ็ปต์อันนี้ของผม  เคลือบด้วยความเป็นนิยายรัก  ริษยา  ฯลฯ  เป็นการเอาสิ่งง่ายผสมสิ่งยาก

 

ผู้สื่อข่าว          หนังเรื่องนี้กำไรนะคะ

กรกฎ   ครับ  ตอนแรกผมก็ไม่แน่ใจว่าจะทำเงินได้  ตอนทำก็ลงทุนน้อยที่สุด  ไม่แน่ใจว่าผู้ชมจะทนไหวไหม  แต่คนดูกลับตื่นเต้น  ขบขัน  โชคดีทำให้ผมได้เกิด

ผู้สื่อข่าว          นอกจากตัวเอกที่ต้องพิถีพิถัน  แล้วยังมีหลักเกณฑ์ใดอีกไหมคะ

กรกฎ   ครับ  บทภายยนตร์ต้องละเอียดด้วย  เพราะผู้สร้างต้องตระหนักว่า  ในหนัง  ไม่มีดาราอื่นเลย  มีแต่เสียง  ฉากก็ต้องประณีต  เพื่อช่วยให้หนังเกิดบรรยากาศ  และที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งคือเสียงภาษณ์ของตัวละครอื่นๆ  ต้องเลือกให้ได้อารมณ์  และแสดงบุคลิกภาพ  เช่นเสียงคนแก่  ก็ต้องให้ความรู้สึกว่าแก่จริงๆ  เสียงนางร้าย ก็ต้องร้าย 

ผู้สื่อข่าว          เหมือนละครวิทยุเลยนะคะ

กรกฎ   ครับ  ต่างกันที่ในหนังของผม  มีฉาก  มีเรื่องราวเหมือนหนังธรรมดาทุกอย่าง  ในโลกของผม  มีตัวเอกเพียงคนเดียวที่มีเรือนร่าง  คนอื่นเป็นเพียงวิญญาณ  มันทำให้เกิดอารมณ์ประหลาด  เหมือนหนังนิยายวิทยาศาสตร์  เหมือนหนังผี  ที่จริงน่ากลัวกว่าหนังผีเสียอีก  เพราะมันลึกล้ำกว่า

ผู้สื่อข่าว          ที่บอกว่าเหมือนหนังผี  เข้าใจคะ  แต่ทำไมเหมือนนิยายวิทยาศาสตร์ละคะ

กรกฎ   นิยายวิทยาศาสตร์ที่แท้จริง คือการสร้างอีกมิติหนึ่ง  อีกกาลอวกาศหนึ่ง  ซึ่งหนังเรื่องนี้แสดงออกได้  เหมือนตัวเอกท่องอยู่ในโลกจิตสำนึกตัวเอง  มันน่ากลัวเพราะมันทำให้ผู้ชมรู้สึกเหมือนเป็นชีวิตของตัวเอง  แต่ความเป็นนิยายรักของมันช่วยผ่อนให้ไม่เครียดจนเกินไป  เหมือนนี้เป็นหนังแนวใหม่  ที่เป็นระดับเด็กประถม

ผู้สื่อข่าว          สองปีต่อมาคุณก็สร้าง  สี่แผ่นดิน  ทำไมเลือกบทประพันธ์ของคุณคึกฤทธิ์ชิ้นนี้ละคะ

กรกฎ   จากผมงานชิ้นแรก  ทำให้ผมอยากสร้างหนังที่เป็นชีวประวัติของใครสักคน  ผมพบว่าคอนเซ็ปต์ตัวละครคนเดียวนี้  เหมาะที่จะใช้เป็นตัวกลางเสนอชีวิตของใครสักคน  ตั้งแต่เด็กจนแก่  และเพราะผมต้องการเน้นสีสัน  ความวิจิตรของฉาก  ให้คนดูเพลิน  และเหงา  และกลัว  ผมจึงเลือกสี่แผ่นดิน  หนังเล่าเรื่องของพลอย นางเอกตั้งแต่เด็ก  จนมีผัว  มีลูก  จนแก่เฒ่า  ผ่านชีวิตสี่แผ่นดิน  คือตั้งแต่แผ่นดินของรัชกาลที่ห้า  มาจนถึงรัชกาลที่แปด  แต่มันเป็นสี่แผ่นดินที่ว่างเปล่า  ไม่มีคนอยู่ในนั้นเลย  นี้เป็นหนังพีเรียดที่น่ากลัวมาก

ผู้สื่อข่าว            ฉากสวยมากนะคะ

กรกฎ   ครับ  เรื่องนี้เป็นหนังใหญ่  ลงทุนมาก  แม้จะใช้ดาราเพียงคนเดียว  เพราะต้องการนำเสนอออกตลาดโลก  ให้คนเห็นประวัติศาสตร์ไทย  อย่างตอนเธอเป็นเด็ก  หนีไปเที่ยวในตลาด  เราจะเห็นตลาดใหญ่  มีเสียงจ็อกแจ็กจอแจ  แต่ไม่มีใครอยู่ในตลาดนั้นเลย  เหมือนนี้เป็นตลาดผี  พอเธอเดินไปที่ท่าน้ำ  ก็เห็นเรือมากมาย  แต่ไม่มีคนแจว  ฉากสงครามโลกครั้งที่สอง  ก็มีแต่เสียงปืน  เสียงระเบิด  และแสงไฟ  แต่ไม่มีคน 

ผู้สื่อข่าว          หนังเหงามาก

กรกฎ   เป็นธรรมดาครับ  หนังที่มีตัวละครตัวเดียว  จะเงียบเหงาทุกเรื่อง  เพราะมันเป็นการเดินทางเข้าข้างใน

 

ผู้สื่อข่าว พอมาเรื่องที่สาม  คุณกลับมาสร้างหนังที่ตัวเอกเป็นผู้ชาย  หนุ่มอีสานผู้เดินทางเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ

กรกฎ   ครับ  หนังเรื่องที่สาม  หนุ่มบ้านนา  มันมีเนื้อเรื่องง่ายๆ  เป็นเรื่องราวชีวิตจริงของหนุ่มบ้านนอกคนหนึ่งที่เข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ  หนังเล่าเรื่องราวในชีวิตของเขาหนึ่งปี  หนังเรื่องนี้แสดงความสมจริงทุกอย่างของชีวิตในกรุง ฯ  ไม่มีเนื้อเรื่องพิเศษอะไร  แต่ทุกฉากที่ธรรมดา  ก็ตื่นตะลึง  เพราะไม่มีคนอื่นอยู่ในนั้นเลย  ราวกับว่ากรุงเทพฯกลายเป็นเมืองร้าง  หนังเรื่องนี้ผมต้องใช้ทุนไม่น้อย  เพราะต้องปิดถนนหลายสาย  ตึกหลายตึกในการถ่ายทำ  ผมใช้คอมพิวเตอร์ช่วยด้วยครับ  ช่วยลบคนบางคนที่ติดเข้ามาในภาพออกไป

ผู้สื่อข่าว          ทำไมถึงเลือกทำเรื่องนี้ละคะ

กรกฎ   สังเกตว่าสองเรื่องแรกตัวเอกเป็นหญิง  เรื่องนี้ผมจึงเลือกตัวเอกเป็นชาย  เลือกคนหน้าตาธรรมดา  แต่ตัวเอกที่แท้จริงคือกรุงเทพฯปีพอศอนี้  แต่ดูแล้วเหมือนอีกโลกหนึ่ง  นี้คือความน่ากลัว  ตัวประกอบมากมาย  ก็ล้วนเป็นคนธรรมดาที่เราเจอทุกวัน  แต่บัดนี้พวกเขาไร้เรือนร่าง  ทำให้เกิดอีกความรู้สึกหนึ่ง  คนธรรมดาเหล่านั้นกลับกลายเป็นสิ่งที่ท้าทายความรู้สึกของเรา  ผมพยายามสร้างสิ่งใหม่ให้เกิดขึ้นในความธรรมดา  และในขณะเดียวกันก็อยากให้คนดูจำนวนมากติดตามเรื่องได้โดยง่าย  หนังเรื่องนี้แม้แต่คนบ้านนอกก็ดูรู้เรื่อง

ผู้สื่อข่าว          พอสร้างมาถึงสามเรื่อง  เกิดอะไรขึ้นคะ

กรกฎ   คนดูจำนวนหนึ่งเริ่มคุ้นเคย  และเริ่มติดในรสของมัน  เหมือนเครื่องดื่มชนิดนี้  บางคนชอบดื่ม  ชอบอารมณ์ที่ลึกของมัน  และความเงียบเหงาวังเวง

ผู้สื่อข่าว          เกิดเป็นกรกฎอีสม์ขึ้น  เห็นว่ามีการทำหนังตัวละครคนเดียวเพิ่มขึ้นในต่างประเทศ

กรกฎ   มันเป็นการทำหนังแนวหนึ่งนะครับ  เป็นลำธารเล็กๆสายหนึ่ง  แต่สวยงาม 

ผู้สื่อข่าว          มันมีข้อจำกัดไหมคะ

กรกฎ   แน่นอนครับ  หนังบางแนว  มันไม่เหมาะ  เช่นแนวแอคชั่น  เพราะแนวนั้นเราต้องเห็นคู่ต่อสู้  เราคงไม่อาจให้ตัวละครคนเดียวสู้กับความว่างเปล่า  มันเหมาะกับแนวชีวิตธรรมดา  นิยายรัก  และแนวชีวประวัติ  ที่เรียกว่าไบอ็อฟ

ผู้สื่อข่าว          เพราะอะไรคะ  ถึงเน้นเนวชีวประวัติ

กรกฎ   เพราะจะได้โชว์ฉาก  มิติแห่งเวลา  การเติบโตของใครคนหนึ่งอย่างเงียบเหงา  ซึ่งมองซึ้งๆแล้ว  ก็คือชีวิตเราทุกคนนั่นเอง  หากเรามองย้อนความหลัง  เราจะเห็นแต่ตัวเอง  ในกาลอวกาศหนึ่ง  ส่วนคนอื่นๆนั้นเป็นเพียงภาพเบลอๆ  มองไม่ชัดหรอกครับ  เช่นหากผมสร้างหนังประวัติของฮิตเลอร์  เราจะเห็นแต่ตัวเขา  กับโลกของเขา  ยุคสมัยของเขา  ส่วนอื่นเป็นเพียงมายา  ความว่างเปล่า  น่ากลัวมากนะครับ  ชีวิตของใครคนหนึ่ง  ที่เกี่ยวข้องกับคนมหาศาล  แต่ในขณะเดียวกัน  ก็ไม่มีใครเลย  มีเพียงชีวิตของเขาเพียงคนเดียว  ฉากปราศรัยกับผู้คนนับแสนนับล้าน  มีแต่เสียงเซ็งแซ่  มองไป  ก็มีแต่ความว่างเปล่า  มีแต่เสียงฝีเท้าและภาพรถถัง  เครื่องบินรบนับหมื่น     แต่ไม่มีทหารเลยสักคน  นี้เป็นความวังเวงอันสูงสุด  นี้คือชีวประวัติของฮิตเลอร์อันสูงสุด         

ผู้สื่อข่าว          นี้คือโครงการหน้าหรือคะ

กรกฎ   อาจจะครับ  ต้องใช้ทุนจากต่างประเทศ  ผมกำลังให้เอเยนต์ติดต่อกับสตูดิโอต่างประเทศอยู่  ผมกำลังคิดถึงชีวประวัติของคนหลายคน  แต่งานเหล่านี้ทำมากไม่ได้  เพราะต้นทุนสูง  นอกจากนักการเมืองอย่างฮิตเลอร์แล้ว  ผมอยากสร้างชีวประวัติของคีตกวี  เช่น Bach หรือ Bartok 

ผู้สื่อข่าว          ทำไมต้องเป็นคีตกวีด้วยละคะ

กรกฎ   เพราะเราจะได้ใช้เสียงดนตรีเหล่านั้นตลอดเรื่องอย่างสมเหตุสมผล  ในบรรยากาศเงียบเหงาวังเวง  หากมีเสียงดนตรี  จะก้องกังวาล  เราจะเข้าไปในชีวิตของคีตกวีคนนั้นจริงๆ  เข้าไปในยุคสมัยของเขา  และเสียงเพลงของเขา 

 

ผู้สื่อข่าว          คำถามสุดท้ายนะคะ  แล้วคุณกรกฎไม่คิดจะสร้างหนังปกติเหมือนคนอื่นหรือคะ

กรกฎ   คิดครับ  ที่จริงตอนแรกผมกะสร้างหนังที่มีตัวละคนเพียงคนเดียวเพียงเรื่องเดียวเท่านั้น  แต่ทำไปทำมาติดในรสของมัน  จนสร้างออกมาสามเรื่อง  และอาจมีเรื่องที่สี่อีก  ผมไม่แน่ใจว่าทำไมเป็นอย่างนั้น  และจบลงกี่เรื่อง  เหมือนผมเป็นนักอวกาศเดินทางมาถึงดวงจันทร์เล็กๆแห่งหนึ่ง  ก็แวะจอดเข้าไปสำรวจ  ตอนแรกคิดว่าสำรวจสองสามวันก็ทั่วแล้ว  เพราะเป็นแค่ดวงจันทร์เล็กๆเท่านั้น  แต่ยิ่งสำรวจยิ่งพบว่ามันมีขนาดใหญ่กว่าที่คิดมาก  จนเวลาแห่งการสำรวจก็ยาวออก  และอาจยาวออกไปเรื่อยๆ  เป็นปี  เป็นสิบปี  หรืออาจชั่วชีวิตของผม

 

 

 

โดย ฟ้าพูลวรลักษณ์

 

กลับไปที่ www.oknation.net