วันที่ อาทิตย์ กันยายน 2551

พิมพ์หน้านี้  |  ดูบล๊อกอื่นๆ ที่ OKnation

 

มหัศจรรย์ พันธุ์ข้าวพื้นเมือง


มหัศจรรย์ พันธุ์ข้าวพื้นเมือง

การ พัฒนาพันธุ์ข้าวของไทยซึ่งเริ่มตั้งแต่ยุคปฏิวัติเขียว เมื่อประมาณกว่า 4 ทศวรรษที่ผ่านมา เน้นการพัฒนาพันธุ์ข้าวเพื่อเพิ่มผลผลิต มากกว่าจะคำนึงถึงคุณค่าทางโภชนาการของพันธุ์ข้าว
 
ระบบการส่งเสริมการปลูกข้าวสมัยใหม่ที่เน้นการปลูกข้าวเชิงเดี่ยวโดยใช้สาย พันธุ์ข้าวหลัก ๆ เพียงไม่กี่สาย ทำให้พันธุ์ข้าวพื้นบ้านจำนวนมากหายไปจากผืนนา ทั้ง ๆ ที่พันธุ์ข้าวพื้นบ้านเหล่านั้น มีคุณค่าทางโภชนาการสูงกว่าพันธุ์ข้าวทั่วไปที่เรารู้จักหลายเท่า
 
แผนงานฐานทรัพยากรอาหาร สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับมูลนิธิชีววิถี มูลนิธิเกษตรกรรมยั่งยืน เครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือก และโครงการข้าวปลาอาหารอีสานมั่นยืน ทำการรวบรวมพันธุ์ข้าวพื้นบ้านที่เชื่อว่ามีคุณค่าอาหารสูง ป้องกันและรักษาโรคบางชนิดได้ ผลผลิตสูง หอมนุ่มรับประทานอร่อย นำไปวิเคราะห์คุณค่าทางโภชนาการ รวมถึงศักยภาพในการป้องกันและรักษาโรค โดยความร่วมมือของสถาบันวิจัยโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล
 
ผลการวิเคราะห์คุณค่าทางโภชนาการพบว่า พันธุ์ข้าวพื้นบ้านหลายสายพันธุ์มีคุณค่าทางโภชนาการที่น่ามหัศจรรย์ 
 
ผลการวิเคราะห์พบว่า ข้าวเจ้าหน่วยเขือมีวิตามินอีสูงถึง 26.2 เท่า ข้าวหอมมะลิแดงและมะลิดั้งเดิมมีวิตามินอีสูง 11-12 เท่า ข้าวเหนียวเล้าแตกมีวิตามินอีสูง 10.3 เท่า ข้าวเหนียวเปลือกดำมีวิตามินอีสูง 6.5 เท่า และข้าวช่อขิงมีวิตามินอีสูง 6 เท่า เมื่อเทียบกับข้าวกล้องทั่วไป
 
ไม่เพียงแต่จะมีลูทีนสูงถึง 25 เท่าของข้าวหอมมะลิ ข้าวเหนียวก่ำเปลือกดำยังมีสารเบต้าแคโรทีนสูงถึง 3.18 เท่าของข้าวกล้องทั่วไป นอกจากนี้การบริโภคข้าวเหนียวก่ำเปลือกดำร่วมกับผักพื้นบ้าน เช่น ยอดแค ตำลึง ชะอม ขี้เหล็ก กระถิน ยังจะช่วยเพิ่มวิตามินเอให้กับร่างกายอีกด้วย
 
ข้าวหน่วยเขือมีเบต้าแคโรทีนสูง 1.68 เท่า ส่วนข้าวเล้าแตกมีเบต้าแคโรทีนสูง 1.58 เท่าของข้าวเจ้ากล้องทั่วไป การรับประทานอาหารประเภทที่มีเบต้าแคโรทีนสูง จะช่วยบำรุงสายตา ลดความเสี่ยงของการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด ช่วยให้กระดูก ผม ฟัน และเหงือกแข็งแรง สร้างความต้านทานให้ระบบหายใจ
 
ข้าวพื้นบ้านหลายชนิดมีธาตุเหล็กสูงกว่าข้าวกล้องทั่วไป 2-3 เท่า ผลการวิเคราะห์คุณค่าทางโภชนาการ พบว่า ข้าวหน่วยเขือมีธาตุเหล็กสูง 2.90 เท่า หอมมะลิแดงมีธาตุเหล็กสูง 2.86 เท่า หอมมะลิดั้งเดิมมีธาตุเหล็กสูง 2.43 เท่า ข้าวเหนียวก่ำเปลือกดำมีธาตุเหล็กสูง 2.26 เท่า ข้าวเหนียวเล้าแตกมีธาตุเหล็กสูง 2.19 เท่า ข้าวช่อขิงมีธาตุเหล็กสูง 1.90 เท่า ของข้าวกล้องทั่วไป
    
จากการรายงานของกระทรวงสาธารณสุข พบว่ามีการขาดธาตุเหล็กในกลุ่มเด็กวัยเรียน และหญิงวัยเจริญพันธุ์ร้อยละ 25.2 และ 22.3 ตามลำดับ มีผลเสียต่อระบบการทำงานของร่างกาย และการเจริญเติบโตเป็นอย่างมาก เนื่องจากธาตุเหล็กเป็นส่วนประกอบที่สำคัญของการสร้างเม็ดเลือดแดง
 
การบริโภคข้าวพื้นบ้าน และการพัฒนาพันธุ์ข้าวพื้นบ้านให้มีธาตุเหล็กสูงขึ้น จะช่วยลดปัญหาการขาดธาตุเหล็กของเด็ก โดยเฉพาะในชนบทอันห่างไกลได้
 
ผลการวิเคราะห์คุณค่าทางโภชนาการยังพบอีกว่า ข้าวหน่วยเขือ หอมมะลิแดง ข้าวเหนียวหอมทุ่งยังมีสารอาหารทองแดงที่เป็นสารอาหารที่สำคัญอีกตัวหนึ่ง สูง 4-5 เท่าของข้าวกล้องทั่วไป สารอาหารทองแดงเป็นส่วนประกอบในเอนไซม์หลายตัวในร่างกาย การขาดทองแดงก่อให้เกิดภาวะซีดจากโลหิตจาง เม็ดเลือดขาวมีมากเม็ดเลือดแดงลดลง คอเลสเตอรอลในเลือดสูง และการเต้นของหัวใจผิดปกติ
 
ข้าวหอมมะลิแดงยังมีศักยภาพในการป้องกันและบรรเทาโรคเบาหวานได้เป็นอย่างดี จากการทดสอบพบว่าข้าวหอมมะลิแดงที่หุงสุกแล้วมีการเพิ่มขึ้นของระดับน้ำตาล กลูโคสในช่วง 20 นาทีแรกค่อนข้างช้า คือ 10.60 กรัมต่อ 100 กรัม และปริมาณน้ำตาลกลูโคสหลังจากย่อยผ่านไป 120 นาที มีค่าเพียง 8.59 กรัม ต่อ 100 กรัม
 
แสดงให้เห็นว่าข้าวหอมมะลิแดงน่าจะเป็นข้าวพื้นเมืองที่มีดัชนีน้ำตาลที่ เหมาะกับการส่งเสริมให้ผู้บริโภคที่อยู่ในภาวะปกติ หรือผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 รับประทาน เพราะเมื่อรับประทานเข้าไปแล้ว ร่างกายจะมีปริมาณน้ำตาลกลูโคสเพิ่มสูงขึ้นช้ากว่าข้าวเจ้าทั่วไป
 
“ในอดีต ประเทศไทยมีพันธุ์ข้าวพื้นบ้านนับหมื่นนับแสนสายพันธุ์ แต่สายพันธุ์ข้าวท้องถิ่นเหล่านั้นกำลังสูญหายไปอย่างรวดเร็ว ตัวอย่างเช่น ข้าวหน่วยเขือ ซึ่งมีคุณค่าทางอาหารสูงนั้น มีการปลูกน้อยมากในปัจจุบัน การตระหนักถึงคุณค่าของข้าวพื้นบ้านซึ่งมีความสำคัญต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม จะทำให้ทุกฝ่ายหันมาร่วมมือกันเพื่ออนุรักษ์และพัฒนาสายพันธุ์ข้าวพื้นบ้าน ให้กลับมางอกงามแพร่หลาย และหลากหลายยิ่ง ๆ ขึ้นไป” วิฑูรย์ เลี่ยนจำรูญ ผู้อำนวยการมูลนิธิชีววิถี กล่าวสรุป.

ศศิมา ดำรงสุกิจ

โดย same

 

กลับไปที่ www.oknation.net