วันที่ อาทิตย์ พฤศจิกายน 2556

พิมพ์หน้านี้  |  ดูบล๊อกอื่นๆ ที่ OKnation

 

เส้นทางแห่งศรัทธา


ในเส้นทางแห่งศรัทธา "แก้ปัญหาเด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้"
อบรมผู้บริหารและครูผู้เกี่ยวข้อง
อ.เวียงแก่น จ.เชียงราย
๑๕-๑๖ พฤศจิกายน ๒๕๕๖

..................................
การมาเวียงแก่นครั้งนี้ นอกจากจะได้สัมผัสรู้สึกถึงความมุ่งมั่นของผู้บริหารและคณะครูที่เกี่ยวข้อง กับโครงการ "แก้ปัญหาเด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้" แล้ว ยังมีโอกาสได้มองเห็น ภาพเงารางๆ ของนักบริหารบางท่านที่ใฝ่ฝันจะสร้างสรรค์โรงเรียนแห่งชีวิตเชิง "จริยปัญญา" อีกด้วย มันทำให้ผมรู้สึกยินดีกับการแย้มผลิของดวงบุปผาบนแผ่นดินชนบท และความงดงามของจิตวิญญาณที่หล่นหายในเมืองใหญ่มักหาได้จากดินแดนทุรกันดาร เสมอ ... ขอบคุณครูเพ็ญ, รอง ผอ.ไมตรี และครูแก้ว สำหรับบางบทสนทนาอันนำพาให้ผุดเผย "แก่นเวียง" ณ แก่งผาได อ.เวียงแก่น จ.เชียงราย

แล้วเราจะได้ร่วมหว่านเพาะเมล็ดพันธุ์การศึกษาที่แท้จริงกันต่อไป
...
รูปภาพ : ♡ ในเส้นทางแห่งศรัทธา
๑๕-๑๖ พฤศจิกายน ๒๕๕๖
..................................
การมาเวียงแก่นครั้งนี้ นอกจากจะได้สัมผัสรู้สึกถึงความมุ่งมั่นของผู้บริหารและคณะครูที่เกี่ยวข้องกับโครงการ
 

การดำเนินการและการกำกับติดตามนิเทศต่อเนื่อง

โครงการโรงเรียนอ่านออกเขียนได้

ตามหลักสูตร ทุ่งสักอาศรม

 

มาตรฐานแม่บท

 

๑.ติดตามการจัดการเรียนการสอนนักเรียนระดับอนุบาล เพื่อเตรียมความพร้อมของทักษะทางภาษาก่อนขึ้น ป.๑ ดังนี้

          ๑.๑.นักเรียนเปล่งคำและเปล่งเสียงพูดชัดอักขระไม่น้อยกว่าระดับชั้นอนุบาลละ ๕,๐๐๐ คำ

          ๑.๒.นักเรียนฟังและพูดสื่อสารได้ตามวัยและชัดอักขระ

          ๑.๓.นักเรียนฟังนิทานพูดถามตอบได้และมีความสนใจรักการอ่าน

          ๑.๔.นักเรียนท่องจำ  ก - ฮ ท่องร้อยกรอง และร้องเพลงที่กำหนดได้

          ๑.๕.นักเรียนฝึกกล้ามเนื้อมือพร้อมที่จะเขียนและร่วมกิจกรรมได้

          ๑.๖.นักเรียนจับดินสอและฝึกระยะสายตาได้เหมาะสม

          ๑.๗.นักเรียนเขียนเส้นลีลาต่างๆ วาดภาพ และระบายสีได้ตามวัย

          ๑.๘.นักเรียนสามารถเขียนและจดจำพยัญชนะ  สระ  วรรณยุกต์  และตัวเลข ๐-๙ โดยเน้นการเขียนพยัญชนะพื้นฐานได้ไม่น้อยกว่า ๒๘ ตัว ได้แก่... ก จ ด ต บ ป อ // ค ง ช ซ ท น พ ฟ ม ย ร ล ว ฮ // ข ฉ ถ ผ ฝ ส ห

 

๒.ติดตามการจัดการเรียนการสอนนักเรียนชั้น ป.๑ เพื่อให้บรรลุสัมฤทธิผลด้านทักษะการอ่านและเขียนตามมาตรฐาน ก่อนขึ้น ป.๒ ดังนี้

          อ่านและเขียนคำตรงมาตราทั้ง ๙ แม่ซึ่งมีพยัญชนะต้นครอบคลุมอักษรสามหมู่ ครอบคลุมสระไม่น้อยกว่า ๒๐ สระขึ้นไป รวมทั้งครอบคลุมคำควบกล้ำ คำอักษรนำ และคำผันเสียงวรรณยุกต์ทุกหมู่อักษร

 

๓.ติดตามการจัดการเรียนการสอนแก้ปัญหานักเรียนชั้น ป.๒ ขึ้นไปที่ไม่มีความพร้อมด้านทักษะการอ่านและเขียนตามมาตรฐาน เพื่อให้บรรลุสัมฤทธิผลด้านทักษะการอ่านและเขียนตามมาตรฐาน ดังนี้

          อ่านและเขียนคำตรงมาตราทั้ง ๙ แม่ซึ่งมีพยัญชนะต้นครอบคลุมอักษรสามหมู่ ครอบคลุมสระไม่น้อยกว่า ๒๐ สระขึ้นไป รวมทั้งครอบคลุมคำควบกล้ำ คำอักษรนำ และคำผันเสียงวรรณยุกต์ทุกหมู่อักษร

 

แนวทางดำเนินการ

          แนวทางในการดำเนินการ "ป้องกันปัญหาและแก้ปัญหาเพื่อประกันการอ่านออกเขียนได้" ให้ดำเนินการตามแนวทางในหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว ของ ผศ.ศิวกานท์ ปทุมสูติ นั้นมีสาระสำคัญโดยสรุป ดังนี้

๑.การเรียนรู้เหตุแห่งปัญหา

          เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้มีสาเหตุมาจาก

          ๑.๑ ครูสอนผิดวิถีการสอนภาษาไทย

          ๑.๒ ครูจัดการเรียนการสอนไม่ครบกระบวนทักษะ

          ๑.๓ ผู้บริหารสถานศึกษาจัดวางตัวครูอนุบาลและครู ป.๑ ไม่เหมาะบุคคล รวมทั้งมอบหมายแนวทางการจัดการเรียนการสอนไม่ถูกต้อง

          ๑.๔ ผู้บริหาร นักวิชาการ และนักการศึกษาผู้กำหนดแผนงานและนโยบายระดับต่างๆ ไม่เข้าใจเหตุแห่งปัญหา ไม่สามารถกำหนดแนวทางในการจัดการเรียนการสอน การกำกับติดตาม และนิเทศให้ถูกต้องแท้จริง

 

๒.การดำเนินงานแก้ปัญหา

          การแก้ปัญหาจะต้องจัดทำแผนงานโครงการเป็น ๒ โครงการสำคัญ คือ

          ๒.๑ โครงการป้องกันปัญหา

          โครงการนี้จะต้องจัดทำอย่างจริงจังและถูกต้องเพื่อป้องกันปัญหาแบบที่ชั้น อนุบาล และชั้น ป.๑

          (๑) จัดกิจกรรมการเรียนการสอนระดับอนุบาล ด้วยการเตรียมความพร้อมด้านทักษะภาษาก่อนขึ้น ป.๑ ตามมาตรฐานแม่บทข้อ ๑.๑-๑.๘ ดังนี้

          -ครูจัดทำบัญชีคำเพื่อการนำเด็กเปล่งเสียงระดับชั้นอนุบาลละ ๕,๐๐๐ คำอย่างเป็นหมวดหมู่ จัดกิจกรรมนำเปล่งคำ ณ สถานที่จริงที่มีสิ่งของหรือสิ่งซึ่งแสดงให้เห็นได้ สัมผัสได้ หรือรับรู้ได้ของคำคำนั้นๆ รวมทั้งได้มีการบันทึกพัฒนาการของนักเรียนเป็นรายบุคคลประกอบ

          -ครูจัดทำบัญชีประโยคเพื่อนำนักเรียนฟังและพูดสื่อสารได้ตามวัย และจัดเตรียมหนังสือนิทานมาเล่าให้นักเรียนฟัง ชวนพูดถามตอบ สร้างเสริมความสนุก และความสนใจการอ่าน

          -ครูเขียนชาร์ต ก ไก่ น้อมไหว้ นำเด็กท่อง ก - ฮ และร้องเพลงตามที่กำหนดได้

          -ครูจัดเตรียมกิจกรรมฝึกกล้ามเนื้อมือให้นักเรียนพร้อมที่จะจับดินสอและเขียนเส้น จัดกิจกรรมนำฝึกจับดินสอและฝึกระยะสายตาได้เหมาะสม จากนั้นนำเด็กฝึกเขียนเส้นลีลาต่างๆ ทุกทิศทาง กระทั่งเกิดทักษะจริงแท้ อีกทั้งนำฝึกวาดภาพ และระบายสีสร้างเสริมจินตนาการให้มีพัฒนาการสมตามวัย

          -ครูนำนักเรียนฝึกเขียนพยัญชนะ สระ วรรณยุกต์ และตัวเลข ๐-๙  ตามลำดับง่ายไปหายาก โดยใช้กระดาษไร้เส้น ฝึกซ้ำๆ ทีละตัวอักษรจนเกิดทักษะจริงแท้ โดยเน้นการเขียนพยัญชนะพื้นฐานได้ไม่น้อยกว่า ๒๘ ตัว ได้แก่... ก จ ด ต บ ป อ // ค ง ช ซ ท น พ ฟ ม ย ร ล ว ฮ // ข ฉ ถ ผ ฝ ส ห

 

          (๒) จัดการเรียนการสอนภาษาไทย ป.๑ เพื่อการอ่านออกเขียนได้อย่างมีมาตรฐาน ดังนี้

          -ครูจัดทำชาร์ตแบบฝึกอ่านเขียนที่ถูกต้องและมีมาตรฐานตามหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว ของ ผศ.ศิวกานท์ ปทุมสูติ บทที่ ๓-๖

          -ครูจัดกิจกรรมการเรียนการสอนแบบบันไดทักษะ ๔ ขั้นวันละ ๒ ชั่วโมง

          -นักเรียนมี สมุดคัดลายมือที่แสดงผลการเรียนต่อเนื่อง

          -นักเรียนมี สมุดเขียนตามคำบอกที่แสดงผลการเรียนต่อเนื่องอย่างสอดคล้องกับสมุดคัดลายมือ และแสดงผลการแก้ไขปรับปรุงอย่างมีพัฒนาการ

          -ครูมีบัญชีแสดงการมาเรียนของนักเรียน

          -เมื่อสอนครบเนื้อหาหลักสูตรได้มีการทดสอบ เขียนตามคำบอกด้วยคำมาตรฐาน ๕๐ คำและแสดงหลักฐานได้อย่างเป็นระบบที่ง่ายต่อการตรวจสอบ

 

          ๒.๒ โครงการเฉพาะกิจแก้ปัญหาเร่งด่วนที่ชั้น ป.๒ ขึ้นไป

          เนื่องจากนักเรียนที่เลื่อนชั้นจาก ป.๑ มาอยู่ในชั้นเรียนต่างๆ ขณะนี้จำนวนมากยังอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้ จึงจำเป็นต้องจัดทำโครงการแก้ปัญหาเฉพาะกิจเร่งด่วน ดังนี้

          (๑) สำรวจสภาพปัญหาด้วยการให้นักเรียนชั้น ป.๒ ขึ้นไปเขียนตามคำบอกจากคำทดสอบ ๕๐ คำ โดยที่คำทดสอบนี้มีมาตรฐานพื้นทักษะระดับชั้น ป.๑ ซึ่งมีค่าความยากง่ายเฉลี่ยองค์ประกอบของคำครอบคลุม

          -คำที่มีพยัญชนะต้นอักษรสามหมู่

          -คำที่สะกดตรงมาตราทั้ง ๙ แม่

          -คำที่ประสมสระไม่น้อยกว่า ๒๐ สระขึ้นไป

          -คำควบกล้ำและคำอักษรนำ

          -คำผันเสียงวรรณยุกต์ทั้งสามหมู่อักษร

          ชุดคำทดสอบ ๕๐ คำ มีให้เลือกในหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว ของ ผศ.ศิวกานท์ ปทุมสูติ จำนวน ๒ ชุด

          นักเรียนที่ได้คะแนนไม่ถึง ๒๕ คะแนนให้คัดจำแนกเป็นกลุ่มๆ เข้าสู่โครงการแก้ปัญหา

          (๒) จำแนกนักเรียนเป็นกลุ่มๆ กลุ่มละไม่เกิน ๒๐ คน โดยพิจารณาให้นักเรียนที่เรียนช้าอยู่กับช้า นักเรียนที่เรียนเร็วอยู่กับเร็ว รวมทั้งดูวัยให้ใกล้เคียงกัน และดูคะแนนความสามารถที่ใกล้เคียงกันให้อยู่กลุ่มเดียวกันด้วย

          (๓) จัดให้มี “ครูอาสา” เป็นผู้รับผิดชอบจัดการเรียนการสอนเพื่อการแก้ปัญหาเป็นการเฉพาะ ครูอาสาคนหนึ่งจะรับผิดชอบนักเรียนได้ไม่เกิน ๔ กลุ่ม หรือไม่เกิน ๘๐ คน

          (๔) ครูอาสาจัดกิจกรรมการเรียนการสอนกลุ่มละไม่น้อยกว่า ๑ ชั่วโมงต่อวัน ดังนั้น ถ้ามีนักเรียน ๔ กลุ่มก็จะต้องสอนวันละ ๔ รอบ รอบละ ๑ กลุ่มต่อ ๑ ชั่วโมง  ดังนั้น ครูอาสาที่รับผิดชอบสอนวันละ ๔ กลุ่ม ควรจะต้องว่างจากภารกิจอื่นอย่างสิ้นเชิง เพื่อจะได้ทุ่มเทเวลาเพื่อกิจกรรมการสอนแก้ปัญหาอย่างแท้จริง

          (๕) ครูอาสาเขียนชาร์ตประกอบการสอนตามแบบฝึกในหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว ของ ผศ.ศิวกานท์ ปทุมสูติ ตั้งแต่บทที่ ๓ ถึงบทที่ ๖ และดำเนินการสอนไปตามลำดับเนื้อหาอย่างครบถ้วน โดยใช้กิจกรรมการสอนแบบบันไดทักษะ ๔ ขั้นทุกชั่วโมง คือ

          ขั้นที่หนึ่ง แจกลูก ให้ผูกจำ

          ขั้นที่สอง อ่านคำ ย้ำวิถี

          ขั้นที่สาม คัดลายมือ ซ้ำอีกที

          ขั้นที่สี่ เขียนคำบอก ทุกชั่วโมง

          (๖) ครูอาสาดำเนินการสอนแก้ปัญหาไปจนครบถ้วนเนื้อหาเป็นเวลาไม่น้อยกว่ากลุ่มละ ๙๐ ชั่วโมง หรือไม่น้อยกว่า ๔ เดือน หรืออาจเกินกว่าเวลาที่กำหนดนี้บ้างก็ได้ ทั้งนี้ให้ถือเอาความมีสัมฤทธิผลของทักษะของนักเรียนแต่ละกลุ่มและแต่ละคนเป็นสำคัญ

          (๗) เมื่อสอนครบตามเนื้อหาบทที่ ๓-๖ ให้ครูอาสานำคำทดสอบ ๕๐ คำใช้ครั้งแรกก่อนเข้าโครงการมาทดสอบให้นักเรียนเขียนตามคำบอกอีกครั้ง เพื่อเปรียบเทียบพัฒนาการและผลสัมฤทธิ์ในการแก้ปัญหา (โดยทั่วไป ถ้าครูอาสาดำเนินการอย่างครบถ้วนตามเนื้อหาแบบฝึก กระบวนการ และขั้นตอนต่างๆ ดังที่กล่าวแล้ว โดยไม่มีปัญหาหรืออุปสรรคแทรกซ้อน จะได้ผล ๑๐๐%)

          (๘) จัดทำรายงานสรุปผลการดำเนินโครงการเสนอหน่วยงานในสังกัดรับทราบ

 

๓.การบริหาร ติดตามกำกับ นิเทศ และประเมินผล

          ให้ฝ่ายบริหารและฝ่ายวิชาการเรียนรู้กระบวนการ ขั้นตอน วิธีการต่างๆ จากหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว ของ ผศ.ศิวกานท์ ปทุมสูติ เพื่อความเข้าใจตรงกันกับครูอนุบาล ครู ป.๑ และครูอาสา จากนั้นวางแผนงานสนับสนุน ติดตามกำกับดูแล นิเทศ และช่วยเหลือ

 

          ๓.๑ แต่งตั้ง คณะกรรมการติดตามกำกับนิเทศและประเมินผลเพื่อวางแผนงาน กำหนดปฏิทินติดตามกำกับนิเทศและประเมินผลโครงการ โดยแบ่งหน้าที่กันพิจารณาภารกิจตามมาตรฐานแม่บท และแนวทางดำเนินการของครูอนุบาล ครู ป.๑ และครูอาสา ดังนี้

          (๑) ปฏิบัติงานของครูอนุบาล ที่สามารถตรวจสอบได้จาก

          -มีหลักฐานบัญชีคำและบัญชีประโยคเพื่อการนำนักเรียนเปล่งคำและฝึกพูดสอดคล้องกับแนวทางที่ได้รับการนิเทศ

          -มีหลักฐานชาร์ตพยัญชนะ ก-ฮ ชาร์ตสระ และสามารถพิสูจน์การเปล่งท่องของนักเรียนได้

          -นักเรียนมีพัฒนาการการจับดินสอ ปรับระยะสายตา เขียนเส้นลีลาต่างๆ และวาดรูปอย่างมีทักษะสมบูรณ์ก่อนการเขียนตัวอักษร มีหลักฐานการจัดเก็บผลงานและพัฒนาการของนักเรียนอย่างเป็นระบบ

          -นักเรียนสามารถเขียนพยัญชนะ สระ วรรณยุกต์ และตัวเลข ๐-๙ มีหลักฐานการจัดเก็บผลงานและพัฒนาการของนักเรียนอย่างเป็นระบบ

 

          (๒) การปฏิบัติงานของครู ป.๑ ที่สามารถตรวจสอบได้จาก

          -ครูมีชาร์ตแบบฝึกอ่านเขียนที่ถูกต้องและมีมาตรฐานตามหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว บทที่ ๓-๖

          -ครูได้จัดกิจกรรมการเรียนการสอนแบบบันไดทักษะ ๔ ขั้นทุกชั่วโมง

          -นักเรียนมี สมุดคัดลายมือที่แสดงผลการเรียนต่อเนื่อง

          -นักเรียนมี สมุดเขียนตามคำบอกที่แสดงผลการเรียนต่อเนื่องอย่างสอดคล้องกับสมุดคัดลายมือ และแสดงผลการแก้ไขปรับปรุงอย่างมีพัฒนาการ

          -ครูมีบัญชีแสดงการมาเรียนของนักเรียน

          -เมื่อสอนครบเนื้อหาหลักสูตรได้มีการทดสอบ เขียนตามคำบอกด้วยคำมาตรฐาน ๕๐ คำและแสดงหลักฐานได้อย่างเป็นระบบที่ง่ายต่อการตรวจสอบ

 

          (๓) การปฏิบัติงานของ “ครูอาสา” ที่สามารถตรวจสอบได้จาก

          -ครูได้ดำเนินการทดสอบการเขียนตามคำบอกนักเรียนก่อนเข้าโครงการจากคำมาตรฐาน ๕๐ คำและมีกระดาษคำตอบเก็บไว้อย่างเป็นระบบและหมวดหมู่ที่ง่ายต่อการตรวจสอบ

          -ครูมีชาร์ตแบบฝึกอ่านเขียนที่ถูกต้องและมีมาตรฐานตามหนังสือ เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว บทที่ ๓-๖

          -ครูได้จัดกิจกรรมการเรียนการสอนแบบบันไดทักษะ ๔ ขั้นทุกชั่วโมง

          -นักเรียนมี สมุดคัดลายมือที่แสดงผลการเรียนต่อเนื่อง

          -นักเรียนมี สมุดเขียนตามคำบอกที่แสดงผลการเรียนต่อเนื่องอย่างสอดคล้องกับสมุดคัดลายมือ และแสดงผลการแก้ไขปรับปรุงอย่างมีพัฒนาการ

          -ครูมีบัญชีแสดงการมาเรียนของนักเรียน

          -เมื่อสอนครบเนื้อหาหลักสูตรได้มีการทดสอบ เขียนตามคำบอกด้วยคำมาตรฐาน ๕๐ คำและแสดงหลักฐานได้อย่างเป็นระบบที่ง่ายต่อการตรวจสอบ

 

          ๓.๒ จัดสรรงบประมาณสนับสนุน เพื่อการจัดซื้อกระดาษ และเครื่องเขียน เพื่อเขียนชาร์ตประกอบการสอนชุดละประมาณ ๒๐๐ แผ่น

 

          ๓.๓ บริหารบุคลากรและวิชาการให้เอื้อต่อกระบวนการแก้ปัญหา (มีรายละเอียดในหนังสือ “เด็กอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้แก้ง่ายนิดเดียว”)

 

---------------------------------------

ครูกานท์ : ผศ.ศิวกานท์ ปทุมสูติ, ทุ่งสักอาศรม ๓๕ หมู่ ๑๓ ต.จรเข้สามพัน อ.อู่ทอง จ.สุพรรณบุรี ๗๑๑๗๐ 

โทร. ๐๘๑-๙๙๕๖๐๑๖

e-mail : tungsakasome@yahoo.com

โดย ธมกร

 

กลับไปที่ www.oknation.net